Giải Câu hỏi trang 53 Chuyên đề Địa lí 12

Gợi ý trả lời

a) Thực trạng phát triển làng nghề ở nước ta

- Số lượng và phân bố: Nước ta có số lượng làng nghề lớn và phân bố rộng khắp cả nước, song tập trung nhiều nhất ở vùng Đồng bằng sông Hồng (Hà Nội, Bắc Ninh, Nam Định, Thái Bình…), tiếp đến là Bắc Trung Bộ và Duyên hải miền Trung, Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long. Nhiều làng nghề có lịch sử lâu đời, gắn với truyền thống văn hóa của từng địa phương.

- Cơ cấu ngành nghề đa dạng: Bao gồm nhiều nhóm như chế biến, bảo quản nông – lâm – thủy sản; sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ (gốm sứ, mây tre đan, thêu ren, chạm khắc gỗ, đá…); sản xuất đồ gỗ, cơ khí nhỏ, dệt may, vật liệu xây dựng; sản xuất và kinh doanh sinh vật cảnh; các dịch vụ phục vụ sản xuất và đời sống nông thôn.

- Vai trò kinh tế – xã hội: Làng nghề góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn theo hướng công nghiệp hóa, tạo nhiều việc làm, tăng thu nhập cho người dân, giảm nghèo; giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc; nhiều sản phẩm được xuất khẩu và gắn với phát triển du lịch.

- Hạn chế đang đặt ra: Phần lớn cơ sở sản xuất có quy mô nhỏ, công nghệ còn lạc hậu; mẫu mã, chất lượng và sức cạnh tranh của sản phẩm còn hạn chế; thiếu vốn, thiếu mặt bằng và lao động có tay nghề cao; thị trường tiêu thụ chưa ổn định; đặc biệt tình trạng ô nhiễm môi trường (nước, không khí, chất thải) ở nhiều làng nghề còn nghiêm trọng.

b) Định hướng phát triển làng nghề ở nước ta

- Phát triển làng nghề gắn với quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế – xã hội và xây dựng nông thôn mới; hình thành các cụm công nghiệp làng nghề để tách khu sản xuất ra khỏi khu dân cư.

- Đổi mới công nghệ, thiết bị, áp dụng khoa học – kĩ thuật để nâng cao năng suất, cải tiến mẫu mã và chất lượng, tăng sức cạnh tranh của sản phẩm.

- Bảo vệ môi trường: xử lí chất thải, nước thải, khí thải; phát triển sản xuất sạch hơn, hướng tới phát triển bền vững.

- Phát triển làng nghề gắn với du lịch, với bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống; xây dựng thương hiệu, chỉ dẫn địa lí cho sản phẩm.

- Mở rộng và ổn định thị trường tiêu thụ trong nước và xuất khẩu; đẩy mạnh xúc tiến thương mại, quảng bá sản phẩm.

- Đào tạo nghề, truyền nghề, nâng cao tay nghề cho lao động; có chính sách hỗ trợ về vốn, mặt bằng, tín dụng và tôn vinh các nghệ nhân.