Giải Câu hỏi trang 39 Chuyên đề Hoá học 12

Lời giải

Nhắc lại khái niệm: Số phối trí của nguyên tử trung tâm là tổng số nguyên tử cho (nguyên tử trực tiếp tạo liên kết cho – nhận) của các phối tử liên kết với nguyên tử trung tâm trong phức chất. Lưu ý: số phối trí được tính theo số *liên kết cho – nhận*, không phải số phối tử, nên phối tử càng răng (như ethylenediamine) sẽ đóng góp nhiều hơn một liên kết.

a) Phức chất A: $[PtCl_4]^{2-}$

Nguyên tử trung tâm là $Pt$, liên kết với 4 phối tử $Cl^-$. Mỗi $Cl^-$ là phối tử một răng (cho 1 cặp electron, tạo 1 liên kết cho – nhận).

$\Rightarrow$ Số phối trí của $Pt = 4$.

b) Phức chất B: $[Pt(en)Cl_2]$

Nguyên tử trung tâm là $Pt$. Các phối tử gồm:
- 1 phối tử ethylenediamine ($en$: $H_2N-CH_2-CH_2-NH_2$) là phối tử hai răng, dùng 2 nguyên tử $N$ tạo 2 liên kết cho – nhận với $Pt$.
- 2 phối tử $Cl^-$, mỗi phối tử tạo 1 liên kết.

Tổng số liên kết cho – nhận $= 2 + 2 = 4$.

$\Rightarrow$ Số phối trí của $Pt = 4$.

c) Phức chất C: $[Zn(NH_3)_4]^{2+}$

Nguyên tử trung tâm là $Zn$, liên kết với 4 phối tử $NH_3$. Mỗi $NH_3$ là phối tử một răng (cho 1 cặp electron qua nguyên tử $N$).

$\Rightarrow$ Số phối trí của $Zn = 4$.

d) Phức chất D: $[CoF_6]^{3-}$

Nguyên tử trung tâm là $Co$, liên kết với 6 phối tử $F^-$ (dạng bát diện). Mỗi $F^-$ là phối tử một răng.

$\Rightarrow$ Số phối trí của $Co = 6$.

Kiểm tra lại: A có 4 Cl → 4; B có en (2 liên kết) + 2 Cl → 4; C có 4 NH₃ → 4; D có 6 F → 6. Các kết quả phù hợp với dạng hình học tương ứng (vuông phẳng/tứ diện với số phối trí 4, bát diện với số phối trí 6).

Đáp số