Giải Câu hỏi 1 trang 15 Chuyên đề Sinh học 12

Lời giải

Nguyên lí tách chiết DNA ra khỏi tế bào

Tách chiết DNA là quá trình thu DNA ở dạng tinh sạch ra khỏi tế bào, dựa trên ba nguyên lí (ba bước) cơ bản sau:

a) Phá vỡ tế bào để giải phóng DNA. Dùng biện pháp cơ học (nghiền, xay mẫu) kết hợp với hoá học để phá vỡ thành tế bào, màng sinh chất và màng nhân. Chất tẩy rửa (detergent, ví dụ nước rửa bát) hoà tan lớp phospholipid kép của màng, nhờ đó màng tế bào và màng nhân bị phá vỡ, DNA được giải phóng ra dung dịch.

b) Loại bỏ các thành phần khác, làm sạch DNA. Trong dịch nghiền, DNA còn lẫn với protein (đặc biệt là protein histone liên kết với DNA), RNA, lipid, polysaccharide… Dùng muối (ví dụ NaCl) để trung hoà điện tích và làm các protein cùng tạp chất kết tụ lại, kết hợp enzyme phân giải protein (protease) để loại protein; nhờ đó DNA được tách khỏi protein và các thành phần tạp, trở nên tinh sạch hơn.

c) Kết tủa và thu DNA. Cho cồn (ethanol hoặc isopropanol) đã làm lạnh vào dung dịch. Do DNA không tan trong cồn, các phân tử DNA kết tủa lại thành các sợi/khối màu trắng đục nổi lên ở lớp tiếp giáp giữa cồn và dung dịch. Dùng que thuỷ tinh (hoặc tăm) vớt/cuộn lấy DNA, thu được DNA ở dạng tách chiết.

Tóm lại: phá vỡ màng tế bào và màng nhân để giải phóng DNA → loại bỏ protein và các tạp chất để làm sạch DNA → dùng cồn lạnh kết tủa và thu lấy DNA.

Đáp số