Sách bài tập Toán 9 Tập một

Giải Bài 1.15 trang 13 SBT Toán 9

Bài tập cuối chương I

Đề bài

Phương trình cung và phương trình cầu của một loại thiết bị kĩ thuật số cá nhân mới là:

Phương trình cầu: $p = 150 - 0{,}00001x$;

Phương trình cung: $p = 60 + 0{,}00002x$;

trong đó $p$ là giá mỗi đơn vị sản phẩm (tính bằng đô la) và $x$ là số lượng đơn vị sản phẩm. Tìm *điểm cân bằng* của thị trường này, tức là điểm $(p; x)$ thoả mãn cả hai phương trình cung và cầu.

Lời giải

Điểm cân bằng $(p; x)$ là điểm mà giá theo phương trình cầu bằng giá theo phương trình cung. Do đó ta cho hai biểu thức của $p$ bằng nhau để tìm $x$, rồi thay vào một trong hai phương trình để tìm $p$.

Bước 1. Lập phương trình theo $x$.

Vì tại điểm cân bằng cả hai phương trình cùng thoả mãn nên:

$$150 - 0{,}00001x = 60 + 0{,}00002x.$$

Bước 2. Giải phương trình tìm $x$.

Chuyển các hạng tử chứa $x$ về một vế, các hằng số về vế kia:

$$150 - 60 = 0{,}00002x + 0{,}00001x$$

$$90 = 0{,}00003x$$

$$x = \dfrac{90}{0{,}00003} = 3\,000\,000.$$

Bước 3. Tìm $p$.

Thay $x = 3\,000\,000$ vào phương trình cầu:

$$p = 150 - 0{,}00001 \cdot 3\,000\,000 = 150 - 30 = 120.$$

Bước 4. Kiểm tra lại.

Thay $x = 3\,000\,000$ vào phương trình cung:

$$p = 60 + 0{,}00002 \cdot 3\,000\,000 = 60 + 60 = 120.$$

Giá trị $p = 120$ trùng nhau ở cả hai phương trình nên kết quả đúng.

Kết luận: Điểm cân bằng của thị trường là $(p; x) = (120; 3\,000\,000)$, tức là khi giá mỗi đơn vị sản phẩm là $120$ đô la thì số lượng sản phẩm là $3\,000\,000$ đơn vị.

Đáp số

Điểm cân bằng $(p; x) = (120; 3\,000\,000)$: giá 120 đô la, số lượng 3 000 000 đơn vị

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.