Sách giáo khoa Giáo dục kinh tế và pháp luật 12

Giải Câu hỏi trang 16 SGK Giáo dục kinh tế và pháp luật 12

Bài 1. Tăng trưởng và phát triển kinh tế   Gợi ý trả lời

Đề bài

NGỮ LIỆU: Thông tin 1. Phát triển bền vững là mối quan tâm lớn của các quốc gia trên thế giới. Liên hợp quốc đã tổ chức Hội nghị Thượng đỉnh về môi trường và phát triển (năm 1992) với Chương trình nghị sự 21, Hội nghị Thượng đỉnh về phát triển bền vững (năm 2002), Hội nghị Thượng đỉnh về phát triển bền vững (năm 2015) với Chương trình nghị sự 2030, có sự tham gia của nhiều quốc gia trên thế giới. Các Chương trình này đều hướng đến mục tiêu phát triển bền vững, đạt được sự đầy đủ về vật chất, sự giàu có về văn hoá, tinh thần, sự đồng thuận của xã hội, sự hài hoà giữa con người với tự nhiên ở mỗi quốc gia và toàn thế giới. Để thực hiện được mục tiêu phát triển bền vững, các quốc gia đều cam kết sẽ có chương trình cụ thể, trong đó kết hợp hài hoà giữa tăng trưởng kinh tế, tiến bộ xã hội và bảo vệ môi trường.

Thông tin 2. Tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững có mối quan hệ mật thiết với nhau. Tăng trưởng kinh tế ổn định là tiêu chí hàng đầu của phát triển bền vững bởi đó là sự đảm bảo điều kiện vật chất cho sự phát triển và giải quyết các vấn đề xã hội. Tuy nhiên, nếu tăng trưởng không gắn với mục tiêu phát triển xã hội và bảo vệ môi trường, chỉ đem lại lợi ích cho một bộ phận nhỏ người giàu, điều kiện sống của phần đông người nghèo không được cải thiện; đạo đức xã hội bị suy thoái; môi trường sống của con người bị huỷ hoại,... sẽ làm nảy sinh mâu thuẫn, tạo ra sự bất ổn trong xã hội, ảnh hưởng không tốt đến môi trường kinh doanh, làm cản trở đến phát triển kinh tế, không thực hiện được phát triển bền vững. Vì vậy, Đảng và Nhà nước ta luôn chủ trương duy trì tăng trưởng bền vững, không đánh đổi tăng trưởng kinh tế bằng mọi giá.

Phát triển bền vững với việc nền kinh tế đạt tốc độ tăng trưởng cao, duy trì trong thời gian dài, gắn với đó là quá trình nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, bảo vệ môi trường và bảo đảm tiến bộ xã hội, tự do cho mỗi người góp phần xây dựng một xã hội ổn định, đồng thuận và phát triển, thể hiện tính bền vững của xã hội phát triển và có tác động tích cực đến sự tăng trưởng kinh tế bền vững. Nếu xã hội chứa đựng nhiều mâu thuẫn, tiến bộ và công bằng xã hội không được giải quyết tốt sẽ ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế.

1/ Từ thông tin 1, em hiểu thế nào là phát triển bền vững?
2/ Từ thông tin 2, em hãy chỉ ra những tác động tích cực, tiêu cực của tăng trưởng kinh tế tới phát triển bền vững và ngược lại.

Gợi ý trả lời

1/ Phát triển bền vững là gì? (Từ Thông tin 1)

Qua Thông tin 1 về các Hội nghị Thượng đỉnh của Liên hợp quốc (năm 1992 với Chương trình nghị sự 21, năm 2002, năm 2015 với Chương trình nghị sự 2030), có thể hiểu:

*Phát triển bền vững* là sự phát triển hướng đến đạt được sự đầy đủ về vật chất, sự giàu có về văn hoá, tinh thần, sự đồng thuận của xã hội, sự hài hoà giữa con người với tự nhiên ở mỗi quốc gia và trên toàn thế giới.

Để thực hiện mục tiêu phát triển bền vững, các quốc gia phải có chương trình cụ thể, trong đó kết hợp hài hoà giữa ba yếu tố: tăng trưởng kinh tế, tiến bộ xã hội và bảo vệ môi trường. Nói cách khác, phát triển bền vững là sự phát triển đáp ứng được nhu cầu của hiện tại mà không làm tổn hại đến khả năng phát triển của các thế hệ tương lai.

2/ Tác động giữa tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững (Từ Thông tin 2)

Tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững có mối quan hệ mật thiết, tác động qua lại lẫn nhau:

*a) Tác động tích cực của tăng trưởng kinh tế tới phát triển bền vững:*
- Tăng trưởng kinh tế ổn định là tiêu chí hàng đầu của phát triển bền vững, vì nó bảo đảm điều kiện vật chất cho sự phát triển.
- Tạo cơ sở vật chất để giải quyết các vấn đề xã hội (xoá đói giảm nghèo, cải thiện đời sống nhân dân), nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.
- Nền kinh tế đạt tốc độ tăng trưởng cao, duy trì trong thời gian dài sẽ góp phần bảo vệ môi trường và bảo đảm tiến bộ xã hội, xây dựng xã hội ổn định, đồng thuận và phát triển.

*b) Tác động tiêu cực của tăng trưởng kinh tế tới phát triển bền vững:*
- Nếu tăng trưởng không gắn với mục tiêu phát triển xã hội và bảo vệ môi trường, chỉ đem lại lợi ích cho một bộ phận nhỏ người giàu, còn điều kiện sống của phần đông người nghèo không được cải thiện.
- Dẫn đến đạo đức xã hội bị suy thoái; môi trường sống của con người bị huỷ hoại.
- Làm nảy sinh mâu thuẫn, tạo ra sự bất ổn trong xã hội, ảnh hưởng không tốt đến môi trường kinh doanh, cản trở phát triển kinh tế và không thực hiện được phát triển bền vững.
- Vì vậy, Đảng và Nhà nước ta luôn chủ trương duy trì tăng trưởng bền vững, không đánh đổi tăng trưởng kinh tế bằng mọi giá.

*c) Tác động ngược lại của phát triển (tiến bộ, công bằng xã hội) tới tăng trưởng kinh tế:*
- Tích cực: Một xã hội ổn định, đồng thuận, bảo đảm tiến bộ và công bằng xã hội, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, bảo vệ môi trường sẽ có tác động tích cực đến sự tăng trưởng kinh tế bền vững.
- Tiêu cực: Nếu xã hội chứa đựng nhiều mâu thuẫn, vấn đề tiến bộ và công bằng xã hội không được giải quyết tốt thì sẽ ảnh hưởng xấu đến tăng trưởng kinh tế.

=> Kết luận: Tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững có mối quan hệ biện chứng, hỗ trợ và thúc đẩy lẫn nhau. Phải kết hợp hài hoà giữa tăng trưởng kinh tế với tiến bộ, công bằng xã hội và bảo vệ môi trường mới bảo đảm được sự phát triển bền vững.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.