Giải Câu hỏi trang 7 SGK Lịch sử 12

Gợi ý trả lời

a) Bối cảnh thành lập Liên hợp quốc

- Chiến tranh thế giới thứ hai (1939 – 1945) diễn ra vô cùng khốc liệt, gây ra những tổn thất to lớn chưa từng có về người và của cho nhân loại. Khi chiến tranh bước vào giai đoạn kết thúc, các nước Đồng minh và nhân dân thế giới có nguyện vọng chung là gìn giữ hoà bình, ngăn chặn nguy cơ một cuộc chiến tranh thế giới mới.

- Việc hợp tác giữa các nước lớn trong khối Đồng minh chống phát xít (Liên Xô, Mỹ, Anh,…) trong chiến tranh là cơ sở để thành lập một tổ chức quốc tế nhằm duy trì hoà bình và an ninh thế giới. Tại các hội nghị quốc tế (I-an-ta tháng 2 – 1945,…), các cường quốc đã nhất trí thành lập tổ chức này.

- Từ ngày 25 – 4 đến 26 – 6 – 1945, đại biểu 50 nước họp tại Xan Phran-xi-xcô (Mỹ) đã thông qua Hiến chương Liên hợp quốc. Ngày 24 – 10 – 1945, với sự phê chuẩn của các nước, Hiến chương chính thức có hiệu lực, Liên hợp quốc chính thức được thành lập.

b) Mục tiêu hoạt động

- Duy trì hoà bình và an ninh quốc tế.
- Thúc đẩy quan hệ hữu nghị giữa các dân tộc trên cơ sở tôn trọng quyền bình đẳng, quyền tự quyết của các dân tộc.
- Thúc đẩy hợp tác quốc tế để giải quyết các vấn đề kinh tế, xã hội, văn hoá, nhân đạo,… và bảo đảm quyền con người, các quyền tự do cơ bản cho mọi người.
- Là trung tâm điều hoà các nỗ lực quốc tế vì những mục tiêu chung.

c) Nguyên tắc hoạt động

- Bình đẳng chủ quyền giữa các quốc gia và quyền tự quyết của các dân tộc.
- Tôn trọng toàn vẹn lãnh thổ và độc lập chính trị của các nước.
- Không can thiệp vào công việc nội bộ của các nước.
- Giải quyết các tranh chấp quốc tế bằng biện pháp hoà bình.
- Chung sống hoà bình và sự nhất trí giữa năm nước lớn (Liên Xô – nay là Liên bang Nga, Mỹ, Anh, Pháp, Trung Quốc).

d) Vai trò trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế, văn hoá, xã hội của thế giới

- Thúc đẩy phát triển kinh tế, tài chính, thương mại quốc tế và nâng cao đời sống người dân, nhất là thông qua các tổ chức chuyên môn như Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), Ngân hàng Thế giới (WB),…
- Bảo vệ, thúc đẩy quyền con người, phát triển văn hoá, giáo dục, y tế thông qua các tổ chức như UNESCO, WHO, UNICEF,…
- Hỗ trợ các nước đang phát triển, viện trợ nhân đạo, xoá đói giảm nghèo, bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững.

e) Vì sao Liên hợp quốc trở thành tổ chức toàn cầu lớn nhất thế giới

- Mục tiêu và nguyên tắc hoạt động của Liên hợp quốc phù hợp với nguyện vọng chung của toàn nhân loại là hoà bình, hợp tác và phát triển.
- Tổ chức có hệ thống cơ quan chặt chẽ (Đại hội đồng, Hội đồng Bảo an, Ban Thư kí,…) cùng nhiều tổ chức chuyên môn hoạt động trên hầu khắp các lĩnh vực của đời sống quốc tế.
- Từ 51 nước thành viên ban đầu, đến nay Liên hợp quốc đã có 193 quốc gia thành viên, hầu như bao gồm tất cả các quốc gia trên thế giới, trở thành tổ chức quốc tế lớn nhất, có vai trò quan trọng hàng đầu trong quan hệ quốc tế.

g) Chia sẻ hiểu biết của em (gợi ý)

- Việt Nam gia nhập Liên hợp quốc ngày 20 – 9 – 1977, trở thành thành viên thứ 149, và ngày càng đóng góp tích cực (tham gia lực lượng gìn giữ hoà bình, hai lần là Uỷ viên không thường trực Hội đồng Bảo an nhiệm kì 2008 – 2009 và 2020 – 2021,…).