Giải Bài 2 trang 36 SGK Ngữ văn 9

Gợi ý trả lời

## Bài 1 — Thế giới kì ảo (Ngữ văn 9, Kết nối tri thức)

Các văn bản đã đọc ở Bài 1: Chuyện người con gái Nam Xương (Nguyễn Dữ), Dế chọi (Bồ Tùng Linh), Sơn Tinh – Thủy Tinh (Nguyễn Nhược Pháp).

### a) Vai trò của yếu tố kì ảo

- Tạo sức hấp dẫn, li kì cho câu chuyện, lôi cuốn người đọc, khơi gợi trí tưởng tượng.
- Hoàn chỉnh tính cách, tô đậm phẩm chất nhân vật: ở *Chuyện người con gái Nam Xương*, các chi tiết Phan Lang lạc vào động Linh Phi, Vũ Nương hiện về lung linh trên bến Hoàng Giang đã làm trọn vẹn vẻ đẹp thủy chung, trọng danh dự của nàng.
- Gửi gắm ước mơ, khát vọng của nhân dân: khát vọng về công lí, về lẽ công bằng (người tốt như Vũ Nương được minh oan; người lương thiện như gia đình Thành trong *Dế chọi* được đổi đời); khát vọng chế ngự thiên nhiên (Sơn Tinh thắng Thủy Tinh).
- Là phương tiện để tác giả thể hiện tư tưởng, thái độ: mượn cái kì ảo để phê phán hiện thực xã hội phong kiến bất công, thối nát và bày tỏ niềm cảm thương với con người.

###

b) Mối quan hệ giữa thế giới kì ảo và thế giới hiện thực

Hai thế giới không tách rời mà gắn bó, đan xen và soi chiếu lẫn nhau:

- Thế giới kì ảo bắt nguồn từ hiện thực, phản ánh hiện thực. Yếu tố kì ảo luôn được xây dựng trên nền những vấn đề của đời sống: *Dế chọi* kì ảo (con trai Thành hóa thân thành con dế chọi giỏi) phản ánh hiện thực đen tối — thói ăn chơi của vua quan và chế độ cống nạp đẩy người dân vào thảm cảnh; *Sơn Tinh – Thủy Tinh* phản ánh hiện thực chống lũ lụt và lí giải hiện tượng thiên nhiên của người Việt cổ.
- Yếu tố kì ảo đan xen với yếu tố hiện thực, làm nổi bật hiện thực. Trong *Chuyện người con gái Nam Xương*, dù Vũ Nương được giải oan nơi thủy cung kì ảo, nàng vẫn không thể trở về với cuộc sống trần thế — cái kì ảo không xóa được bi kịch, trái lại càng tô đậm số phận bất hạnh của người phụ nữ trong xã hội phong kiến.
- Thế giới kì ảo là nơi con người gửi gắm những ước mơ mà hiện thực chưa thể thực hiện. Cái kết có hậu, sự đổi đời, sự trừng phạt kẻ ác… chính là khát vọng về một xã hội công bằng, nhân đạo mà hiện thực còn thiếu vắng.

→ Kết luận: Yếu tố kì ảo vừa tạo nên vẻ đẹp nghệ thuật đặc sắc, vừa là phương tiện để nhà văn phản ánh và phê phán hiện thực, gửi gắm ước mơ, khát vọng của con người. Thế giới kì ảo và thế giới hiện thực luôn có mối quan hệ mật thiết: kì ảo nảy sinh từ hiện thực, phản ánh hiện thực và làm cho ý nghĩa hiện thực thêm sâu sắc.