Sách giáo khoa Toán 12 Tập một

Giải Hoạt động 1 trang 16 SGK Toán 12

Bài 2. Giá trị lớn nhất và giá trị nhỏ nhất của hàm số   Đã kiểm

Đề bài

Nhận biết khái niệm giá trị lớn nhất, giá trị nhỏ nhất của hàm số
Cho hàm số $y = f(x) = x^2 - 2x$ với $x \in [0; 3]$, có đồ thị như Hình 1.15.
a) Giá trị lớn nhất $M$ của hàm số trên đoạn $[0; 3]$ là bao nhiêu? Tìm $x_0$ sao cho $f(x_0) = M$.
b) Giá trị nhỏ nhất $m$ của hàm số trên đoạn $[0; 3]$ là bao nhiêu? Tìm $x_0$ sao cho $f(x_0) = m$.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 16 · mở sách.
Mô tả hình bằng lời

Hình 1.15: Đồ thị parabol $y = x^2 - 2x$ trên đoạn $[0; 3]$. Đồ thị đi qua gốc $O(0;0)$, đạt điểm thấp nhất (đỉnh) tại $(1; -1)$, và điểm cao nhất tại $(3; 3)$. Trục hoành chia vạch tại $-2, -1, O, 1, 2, 3$; trục tung chia vạch tại $-1, 1, 2, 3$.

Lời giải

Xét hàm số $y = f(x) = x^2 - 2x$ trên đoạn $[0; 3]$.

Cách đọc đồ thị (theo yêu cầu bài toán nhận biết khái niệm): Đồ thị là parabol có bề lõm hướng lên, đỉnh tại $(1; -1)$, đi qua $O(0;0)$ và điểm $(3; 3)$.

a) Giá trị lớn nhất $M$: Trên đoạn $[0; 3]$, điểm cao nhất của đồ thị là $(3; 3)$, tức với mọi $x \in [0;3]$ thì $f(x) \le 3$, dấu bằng khi $x = 3$. Kiểm tra: $f(3) = 9 - 6 = 3$. Vậy $M = 3$, đạt tại $x_0 = 3$.

b) Giá trị nhỏ nhất $m$: Điểm thấp nhất của đồ thị là đỉnh $(1; -1)$, tức $f(x) \ge -1$ với mọi $x \in [0;3]$, dấu bằng khi $x = 1$. Kiểm tra: $f(1) = 1 - 2 = -1$. Vậy $m = -1$, đạt tại $x_0 = 1$.

Kiểm chứng bằng đạo hàm: $f'(x) = 2x - 2 = 0 \Rightarrow x = 1 \in (0;3)$. So sánh $f(0)=0$, $f(1)=-1$, $f(3)=3$ cho $M = 3$ tại $x_0=3$ và $m = -1$ tại $x_0=1$. Kết quả trùng khớp.

Đáp số

a) $M = 3$, đạt tại $x_0 = 3$b) $m = -1$, đạt tại $x_0 = 1$

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.