Giải Vận dụng trang 19 SGK Toán 12
Đề bài
Giả sử sự lây lan của một loại virus ở một địa phương có thể được mô hình hoá bằng hàm số $N(t) = -t^3 + 12t^2$, $0 \le t \le 12$, trong đó $N$ là số người bị nhiễm bệnh (tính bằng trăm người) và $t$ là thời gian (tuần).
a) Hãy ước tính số người tối đa bị nhiễm bệnh ở địa phương đó.
b) Đạo hàm $N'(t)$ biểu thị tốc độ lây lan của virus (còn gọi là tốc độ truyền bệnh). Hỏi virus sẽ lây lan nhanh nhất khi nào?
Lời giải
a) Số người tối đa bị nhiễm bệnh
Xét $N(t) = -t^3 + 12t^2$ trên $[0;12]$.
Đạo hàm: $N'(t) = -3t^2 + 24t = -3t(t-8)$.
$N'(t) = 0 \Leftrightarrow t = 0$ hoặc $t = 8$ (đều thuộc $[0;12]$).
Tính giá trị tại các điểm tới hạn và hai đầu mút:
- $N(0) = 0$
- $N(8) = -512 + 768 = 256$
- $N(12) = -1728 + 1728 = 0$
Vậy $\max\limits_{[0;12]} N(t) = N(8) = 256$ (trăm người).
Số người tối đa bị nhiễm bệnh là $256$ trăm người $= 25\,600$ người, đạt được ở tuần thứ $8$.
b) Virus lây lan nhanh nhất khi nào?
Tốc độ lây lan là $g(t) = N'(t) = -3t^2 + 24t$ trên $[0;12]$. Cần tìm giá trị lớn nhất của $g(t)$.
$g'(t) = N''(t) = -6t + 24$; $g'(t) = 0 \Leftrightarrow t = 4 \in [0;12]$.
Tính giá trị:
- $g(0) = 0$
- $g(4) = -48 + 96 = 48$
- $g(12) = -432 + 288 = -144$
Vậy $\max\limits_{[0;12]} g(t) = g(4) = 48$ (trăm người/tuần) $= 4\,800$ người/tuần.
Virus lây lan nhanh nhất ở tuần thứ $4$.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.
