Giải Bài 6.9 trang 79 SGK Toán 12
Đề bài
Tại nhà máy X sản xuất linh kiện điện tử, tỉ lệ sản phẩm đạt tiêu chuẩn là 80%. Trước khi xuất xưởng ra thị trường, các linh kiện điện tử đều phải qua khâu kiểm tra chất lượng để đóng dấu OTK. Vì sự kiểm tra không tuyệt đối hoàn hảo nên nếu một linh kiện điện tử đạt tiêu chuẩn thì nó có xác suất 0,99 được đóng dấu OTK; nếu một linh kiện điện tử không đạt tiêu chuẩn thì nó có xác suất 0,95 không được đóng dấu OTK. Chọn ngẫu nhiên một linh kiện điện tử của nhà máy X trên thị trường.
a) Tính xác suất để linh kiện điện tử đó được đóng dấu OTK.
b) Dùng sơ đồ hình cây, hãy mô tả cách tính xác suất để linh kiện điện tử được chọn không được đóng dấu OTK.
Lời giải
Gọi các biến cố:
- $A$: "linh kiện được chọn đạt tiêu chuẩn", suy ra $P(A)=0{,}8$ và $P(\overline{A})=0{,}2$.
- $B$: "linh kiện được chọn được đóng dấu OTK".
Theo đề bài:
- Nếu đạt tiêu chuẩn thì xác suất được đóng dấu OTK là $0{,}99$, tức $P(B\mid A)=0{,}99$, do đó $P(\overline{B}\mid A)=0{,}01$.
- Nếu không đạt tiêu chuẩn thì xác suất không được đóng dấu OTK là $0{,}95$, tức $P(\overline{B}\mid \overline{A})=0{,}95$, do đó $P(B\mid \overline{A})=0{,}05$.
a) Xác suất linh kiện được đóng dấu OTK.
Hai biến cố $A$ và $\overline{A}$ tạo thành một hệ biến cố đầy đủ. Áp dụng công thức xác suất toàn phần:
$$P(B)=P(A)\,P(B\mid A)+P(\overline{A})\,P(B\mid \overline{A}).$$
Thay số:
$$P(B)=0{,}8\cdot 0{,}99+0{,}2\cdot 0{,}05=0{,}792+0{,}01=0{,}802.$$
Vậy xác suất để linh kiện được đóng dấu OTK là $0{,}802$.
b) Xác suất linh kiện không được đóng dấu OTK — bằng sơ đồ hình cây.
Sơ đồ hình cây mô tả phép chọn gồm hai tầng: tầng 1 là linh kiện đạt tiêu chuẩn ($A$) hay không ($\overline{A}$); tầng 2 là được đóng dấu OTK ($B$) hay không ($\overline{B}$).
```
┌── B (0,99)
┌─ A ────┤
│ (0,8) └── B̄ (0,01)
Gốc ───┤
│ ┌── B (0,05)
└─ Ā ────┤
(0,2) └── B̄ (0,95)
```
Biến cố "không được đóng dấu OTK" là $\overline{B}$, ứng với hai nhánh tận cùng chứa $\overline{B}$:
- Nhánh $A\overline{B}$ (đạt tiêu chuẩn nhưng không đóng dấu): xác suất $P(A)\,P(\overline{B}\mid A)=0{,}8\cdot 0{,}01=0{,}008$.
- Nhánh $\overline{A}\,\overline{B}$ (không đạt tiêu chuẩn và không đóng dấu): xác suất $P(\overline{A})\,P(\overline{B}\mid \overline{A})=0{,}2\cdot 0{,}95=0{,}19$.
Xác suất của $\overline{B}$ bằng tổng xác suất hai nhánh đó:
$$P(\overline{B})=0{,}008+0{,}19=0{,}198.$$
Kiểm tra lại: $P(B)+P(\overline{B})=0{,}802+0{,}198=1$ (đúng).
Vậy xác suất để linh kiện được chọn không được đóng dấu OTK là $0{,}198$.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.
