Sách giáo khoa Toán 12 Tập một

Giải Vận dụng 2 trang 23 SGK Toán 12

Bài 3. Đường tiệm cận của đồ thị hàm số   Đã kiểm

Đề bài

Để loại bỏ $p\%$ một loài tảo độc khỏi một hồ nước, người ta ước tính chi phí bỏ ra là
$C(p) = \dfrac{45p}{100-p}$ (triệu đồng), với $0 \le p < 100$.
Tìm tiệm cận đứng của đồ thị hàm số $C(p)$ và nêu ý nghĩa thực tiễn của đường tiệm cận này.

Lời giải

Hàm số $C(p) = \dfrac{45p}{100-p}$ xác định với $0 \le p < 100$.

Tìm tiệm cận đứng

Mẫu số bằng $0$ khi $100 - p = 0 \Leftrightarrow p = 100$. Đây là điểm nghi ngờ có tiệm cận đứng. Do miền xác định là $0 \le p < 100$, ta xét giới hạn một phía khi $p \to 100^-$:

Khi $p \to 100^-$: tử số $45p \to 45 \cdot 100 = 4500 > 0$, mẫu số $100 - p \to 0^+$.

Do đó
$$\lim_{p \to 100^-} \dfrac{45p}{100-p} = +\infty.$$

Vậy đường thẳng $p = 100$ là tiệm cận đứng của đồ thị hàm số $C(p)$.

Ý nghĩa thực tiễn

Khi tỉ lệ phần trăm tảo độc cần loại bỏ $p$ tiến gần đến $100\%$ thì chi phí $C(p)$ tăng lên vô hạn (tăng rất nhanh). Điều này có nghĩa là không thể loại bỏ hoàn toàn ($100\%$) loài tảo độc khỏi hồ nước, vì để làm được điều đó thì chi phí phải lớn vô cùng, không khả thi về mặt thực tế.

Đáp số

Tiệm cận đứng: $p = 100$. Ý nghĩa: khi $p \to 100^-$ chi phí $C(p) \to +\infty$, nên không thể loại bỏ hoàn toàn $100\%$ tảo độc vì chi phí tăng vô hạn.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.