Sách giáo khoa Toán 12 Tập một

Giải Bài 2.6 trang 59 SGK Toán 12

Bài 6. Vectơ trong không gian   Đã kiểm chéo

Đề bài

Cho hình chóp tứ giác $S.ABCD$. Chứng minh rằng tứ giác $ABCD$ là hình bình hành nếu và chỉ nếu $\overrightarrow{SA} + \overrightarrow{SC} = \overrightarrow{SB} + \overrightarrow{SD}$.

Lời giải

Ý tưởng. Ta sử dụng tính chất trung điểm: với mọi điểm $S$, nếu $M$ là trung điểm của đoạn $AC$ thì $\overrightarrow{SA} + \overrightarrow{SC} = 2\,\overrightarrow{SM}$; tương tự nếu $N$ là trung điểm của $BD$ thì $\overrightarrow{SB} + \overrightarrow{SD} = 2\,\overrightarrow{SN}$.

a) Chứng minh tính chất trung điểm.

Gọi $M$ là trung điểm của $AC$, khi đó $\overrightarrow{MA} + \overrightarrow{MC} = \vec{0}$. Ta có
$$\overrightarrow{SA} + \overrightarrow{SC} = (\overrightarrow{SM} + \overrightarrow{MA}) + (\overrightarrow{SM} + \overrightarrow{MC}) = 2\,\overrightarrow{SM} + (\overrightarrow{MA} + \overrightarrow{MC}) = 2\,\overrightarrow{SM}.$$
Gọi $N$ là trung điểm của $BD$, hoàn toàn tương tự:
$$\overrightarrow{SB} + \overrightarrow{SD} = 2\,\overrightarrow{SN}.$$

b) Chứng minh hai chiều.

Từ hai đẳng thức trên, ta có chuỗi tương đương:
$$\overrightarrow{SA} + \overrightarrow{SC} = \overrightarrow{SB} + \overrightarrow{SD} \iff 2\,\overrightarrow{SM} = 2\,\overrightarrow{SN} \iff \overrightarrow{SM} = \overrightarrow{SN} \iff M \equiv N.$$

Mà $M \equiv N$ có nghĩa là trung điểm của $AC$ trùng với trung điểm của $BD$, tức là hai đường chéo $AC$ và $BD$ cắt nhau tại trung điểm mỗi đường. Đây chính là dấu hiệu nhận biết tứ giác $ABCD$ là hình bình hành.

Vậy:
$$ABCD \text{ là hình bình hành} \iff M \equiv N \iff \overrightarrow{SA} + \overrightarrow{SC} = \overrightarrow{SB} + \overrightarrow{SD}.$$

(đpcm)

Đáp số

đpcm

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.