Sách giáo khoa Toán 9 Tập hai

Giải Bài 6.28 trang 28 SGK Toán 9

Bài 21. Giải bài toán bằng cách lập phương trình   Đã kiểm chéo

Đề bài

Một mảnh đất hình chữ nhật có diện tích 360 m². Nếu tăng chiều rộng 3 m và giảm chiều dài 4 m thì diện tích mảnh đất không đổi. Tìm các kích thước của mảnh đất đó.

Lời giải

Phân tích. Diện tích hình chữ nhật bằng chiều dài nhân chiều rộng. Vì diện tích ban đầu đã biết ($360\ \text{m}^2$), ta chỉ cần gọi một kích thước làm ẩn, kích thước còn lại suy ra theo diện tích.

Lập phương trình.
Gọi chiều rộng của mảnh đất là $x$ (m), điều kiện $x>0$.

Vì diện tích bằng $360\ \text{m}^2$ nên chiều dài của mảnh đất là $\dfrac{360}{x}$ (m).

Sau khi thay đổi:
- Chiều rộng mới là $x+3$ (m);
- Chiều dài mới là $\dfrac{360}{x}-4$ (m).

Do diện tích không đổi (vẫn bằng $360\ \text{m}^2$), ta có phương trình:
$$\left(x+3\right)\left(\dfrac{360}{x}-4\right)=360.$$

Giải phương trình.
Khai triển vế trái:
$$360-4x+\dfrac{1080}{x}-12=360.$$
$$-4x+\dfrac{1080}{x}-12=0.$$

Nhân hai vế với $x$ (với $x>0$) rồi chia cả hai vế cho $-4$:
$$-4x^2-12x+1080=0 \;\Rightarrow\; x^2+3x-270=0.$$

Ta có $\Delta = 3^2-4\cdot 1\cdot(-270)=9+1080=1089=33^2>0$, nên phương trình có hai nghiệm:
$$x_1=\dfrac{-3+33}{2}=15;\qquad x_2=\dfrac{-3-33}{2}=-18.$$

Đối chiếu điều kiện $x>0$: nghiệm $x_2=-18$ (loại), nhận $x=15$.

Với $x=15$, chiều dài là $\dfrac{360}{15}=24$ (m).

Kiểm tra lại. Chiều rộng mới $15+3=18$ (m), chiều dài mới $24-4=20$ (m), diện tích mới $18\cdot 20=360\ \text{m}^2$ — đúng bằng diện tích ban đầu.

Kết luận. Mảnh đất có chiều rộng $15$ m và chiều dài $24$ m.

Đáp số

Chiều rộng 15 m; chiều dài 24 m

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.