Ôn thi tuyển sinh 10 môn Ngữ văn - Bài đoàn thuyền đánh cá

1

PHIẾU BÀI TẬP

“ĐOÀN THUYỀN ĐÁNH CÁ” (ĐỀ SỐ 1)

PHẦN I. ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN

Đọc đoạn trích và thực hiện các yêu cầu sau:

“Mặt trời xuống biển như hòn lửa,”

(Ngữ Văn 9)

1. Câu thơ trên trích trong tác phẩm nào? Của ai?

2. Chép tiếp 7 câu thơ để hoàn thành đoạn thơ?

3. Vùng biển nước ta, từ trên đất liền thường không thể thấy mặt trời xuống biển. Vậy

tại sao tác giả lại viết được: Mặt trời xuống biển như hòn lửa? Câu thơ sử dụng biện

pháp tu từ gì? Nêu tác dụng của phép tu từ đó?

4. Vũ trụ được tác giả hình dung như thế nào trong câu thơ: Sóng đã cài then, đêm

sập cửa

5. Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ được sử dụng trong câu thơ trên.

6. Tìm trong bài thơ hai câu thơ khác có sử dụng phép tu từ giống câu thơ đó.

DeThi.edu.vn

2

PHẦN II. TẠO LẬP VĂN BẢN

7. Viết đoạn văn khoảng 12 câu phân tích đoạn thơ trên. Trong đoạn có sử dụng câu bị

động và một câu cảm thán. (Gạch chân và chú thích rõ).

ĐÁP ÁN “ĐOÀN THUYỀN ĐÁNH CÁ” (ĐỀ SỐ 1)

Tài liệu ôn thi tuyển sinh 10 Ngữ Văn rất rất hay chi tiết, hãy liên hệ

Zalo nhóm em 0988166193 để mua tài liệu file word ạ

DeThi.edu.vn

3

PHẦN I. ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN

Câu Gợi ý trả lời Điểm

1 Đoàn thuyền đánh cá (Huy Cận)

2 Mặt trời xuống biển như hòn lửa,

Sóng đã cài then, đêm sập cửa.

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,

Câu hát căng buồm cùng gió khơi.

Hát rằng: cá bạc biển Đông lặng,

Cá thu biển Đông như đoàn thoi

Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng.

Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi!

3 - Vị trí quan sát của nhà thơ: từ trên con thuyền đang ra biển hoặc từ

một hòn đảo vào lúc hoàng hôn, nhìn về phía tây, qua một khoảng

biển thì vẫn có thể thấy như là mặt trời xuống biển. Với sự quan sát

tinh tế nhà thơ đã miêu tả rất thực chuyển đổi thời khắc giữa ngày và

đêm. từ con thuyền ra biển hoặc từ một hòn đảo nhìn về phía Tây.

"Mặt trời xuống biển như hòn lửa

- Biện pháp so sánh  “Mặt trời” được ví như một hòn lửa khổng

lồ đang từ từ lặn xuống.

 Khung cảnh hoàng hôn trên biển vừa tráng lệ, vừa huy hoàng đầy

sức sống.

4 Vũ trụ như ngôi nhà lớn với màn đêm buông xuống là tấm của

khổng lồ, những lượn sóng hiền hòa gối đầu nhau chạy ngang trên

biển như những chiếc then cài cửa.

5 - Biện pháp so sánh đẹp: Cá thu biển Đông như đoàn thoi.

→ Diễn tả sự giàu có, đông đúc, trù phú của cá (thu) ở biển Đông.

DeThi.edu.vn

4

6 - Mặt trời xuống biển như hòn lửa

- Biển cho ta cá như lòng mẹ

PHẦN II. TẠO LẬP VĂN BẢN

7 Gợi ý

Cảnh đoàn thuyền ra khơi đánh cá:

- Khổ thơ 1: Cảnh ra khơi trong buổi chiều hoàng hôn huy hoàng,

tráng lệ và giàu sức sống.

Mặt trời xuống biển như hòn lửa

Sóng đã cài then đêm sập cửa

+ Điểm nhìn của nhà thơ: giữa biển khơi bao la.

+ Tác giả cảm nhận độc đáo về hình ảnh mặt trời qua biện pháp nhân

hóa, so sánh đặc sắc khiến cảnh biển vào đêm đẹp, kì vĩ, tráng lệ như

thần thoại, nhưng gần gũi, thân quen.

+ Câu thơ khiến ta hình dung cả đoàn thuyền chứ không phải con

thuyền đơn độc ra khơi.

+ Từ “lại” diễn tả công việc lao động thường ngày, nhịp lao động trở

nên tuần hoàn.

+ “Câu hát căng buồm với gió khơi”: khí thế lao động phơi phới,

mạnh mẽ của đoàn thuyền cũng như sức mạnh lao động làm chủ

cuộc đời và biển khơi.

- Phân tích khổ thơ thứ 2:

+ Gợi sự giàu có của biển cả: cá bạc, đoàn thoi.

+ Những hình ảnh so sánh đẹp đẽ, nên thơ.

+ Hình ảnh nhân hóa “dệt” thể hiện sự giàu có.

+ Từ “ta” đầy hào hứng, tự hào không còn cái “tôi” nhỏ bé đơn độc,

u buồn nữa.

→ Sự giàu có trù phú của biển cả hứa hẹn ngày ra khơi nhiều thành

quả.

DeThi.edu.vn