Đề thi tuyển sinh Lớp 10 THPT chuyên môn Ngữ văn (Chung) - Năm học 2018-2019 - Sở giáo dục và đào tạo Hà Nam (Có đáp án)

SỞGIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

HÀ NAM

ĐỀCHÍNH THỨC

ĐỀTHI TUYỂN SINH LỚP 10 THPT CHUYÊN

Năm học 2018 - 2019 Môn: NgữVăn (Chung) Thời gian làm bài: 120 phút

Phần I. Đọc hiểu (3,0 điểm)

Đọc đoạn thơ sau và trảlời câu hỏi:

“Đêm nay rừng hoang sương muối

Đứng cạnh bên nhau chờgiặc tới

Đầu súng trăng treo."

(Trích bài thơ Đồng chí, Chính Hữu - SGK Ngữvăn 9, tập 1 - NXBGD, 2017)

Câu 1. Xác định phương thức biểu đạt chính.

Câu 2. Từngữ, hình ảnh nào trong đoạn thơ thểhiện hoàn cảnh chiến đấu của người

lính?

Câu 3. Nêu ý nghĩa của hình ảnh “Đầu súng trăng treo”.

Câu 4. Trình bày cảm nhận của em vềhình ảnh người lính trong đoạn thơ trên (trảlời

ngắn từ5-7 dòng).

Phần II. Làm văn (7,0 điểm)

Câu 1. (2,0 điểm)

Hãy viết một đoạn văn nghịluận (khoảng 200 chữ) nêu suy nghĩ của mình vềvai trò

của tình bạn trong cuộc sống con người.

Câu 2. (5,0 điểm)

Cảm nhận của em vềhình tượng nhân vật Vũ Nương trong Chuyện người con gái Nam

Xương (trích Truyền kì mạn lục) của Nguyễn Dữ. Từđó, hãy liên hệvới người phụnữ

Việt Nam trong xã hội hiện nay.

---HẾT---

DeThi.edu.vn

HƯỚNG DẪN, GỢI Ý LÀM BÀI

Phần I:

Câu 1: Phương thức biểu đạt chính: tựsựkết hợp với miêu tảvà biểu cảm.

Câu 2: Đối lập với hiện thực khắc nghiệt của những đêm dài lạnh giá nơi “rừng hoang

sương muối” là những người lính đứng cạnh bên nhau chờgiặc tới trong cái nơi mà sự

sống và cái chết chỉtrong gang tấc. Từ“chờ” cũng đã nói rõ cái tư thế, tinh thần chủ

động đánh giặc của họ. Rõ ràng khi những người lính đứng cạnh bên nhau vững trãi thì cái gian khổ, khốc liệt cua cuộc chiến bịmờđi. Tầm vóc của những người lính

bỗng trởnên lớn lao anh hùng. Sức mạnh của tình đồng chí vì thếmà càng nổi bật.

Câu 3: Bài thơ kết thúc với những hình ảnh thật đẹp, thật có ý nghĩa. Nó là biểu tượng thiêng liêng của tình đồng chí cùng chung chiến hào. Tình cảm đồng chí ấm áp, thiêng

liêng đã mang lại cho người lính nét lãng mạn và cảm hứng thi sĩ trong cái hiện thực

khắc nghiệt qua hình ảnh:

"Đầu súng trăng treo"

Học sinh cần làm rõ giá trịnội dung và nghệthuật của đoạn thơ như sau:

- Cảnh thực của núi rừng trong thời chiến khốc liệt hiện lên qua các hình ảnh: rừng

hoang, sương muối. Người lính vẫn sát cánh cùng đồng đội: đứng cạnh bên nhau, mai

phục chờgiặc.

- Trong phút giây giải lao bên người đồng chí của mình, các anh đã nhận ra vẻđẹp của

vầng trăng lung linh treo lơ lửng trên đầu súng: Đầu súng trăng treo. Hình ảnh trăng

treo trên đầu súng vừa có ý nghĩa tảthực, vừa có tính biểu trưng của tình đồng đội và

tâm hồn bay bổng lãng mạn của người chiến sĩ. Phút giây xuất thần ấy làm tâm hồn

người lính lạc quan thêm tin tưởng vào cuộc chiến đấu và mơ ước đến tương lai hoà

bình. Chất thép và chất tình hoà quện trong tâm tưởng đột phá thành hình tượng thơ

đầy sáng tạo của Chính Hữu.

=> Hiếm thấy một hình tượng thơ nào vừa đẹp vừa mang đầy ý nghĩa như “Đầu súng

trăng treo”. Đây là một sáng tạo đầy bất ngờgóp phần nâng cao giá trịbài thơ, tạo

được những dư vang sâu lắng trong lòng người đọc.

=> Như vậy tình đồng chí trong bài thơ là tình cảm sâu sắc chân thành của những con

người gắn bó keo sơn trong cuộc chiến đấu vĩ đại vì một lý tưởng chung.

Câu 4.

Ba câu thơ là bức tranh đẹp vềtình đồng chí, đồng đội của người lính, là biểu tượng

đẹp vềcuộc đời người chiến sĩ.

DeThi.edu.vn