Đề thi tuyển sinh Lớp 10 THPT chuyên môn Ngữ văn - Năm học 2018-2019 - Sở giáo dục và đào tạo Bình Định (Có đáp án)

SỞGIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BÌNH ĐỊNH

KỲTHI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 THPT CHUYÊN

Khóa ngày 02 tháng 6 năm 2018

Môn thi: NGỮVĂN

ĐỀTHI CHÍNH THỨC Thời gian làm bài: 120 phút (không kểthời gian giao đề)

Câu 1 (2,0 điểm).

Đọc văn bản và thực hiện các yêu cầu sau:

“Buồn trông cửa bểchiều hôm

Thuyền ai thấp thoáng cánh buồm xa xa?

Buồn trông ngọn nước mới sa

Hoa trôi man mác biết là vềđâu?

Buồn trông nội cỏrầu rầu

Chân mây mặt đất một màu xanh xanh

Buồn trông gió cuốn mặt duềnh

Ầm ầm tiếng sóng kêu quanh ghếngồi.”

(Trích Truyện Kiều - Nguyễn Du, Ngữvăn 9, Tập một, NXB Giáo dục Việt

Nam, trang 94).

a) Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn trích trên.

b) Trong đoạn trích trên tác giảđã sửdụng những từláy nào?

c) Chỉrõ và nêu tác dụng của phép điệp từđược sửdụng trong đoạn trích trên.

Câu 2 (3,0 điểm).

Trong tác phẩm DếMèn phiêu lưu kí (Tô Hoài), trước khi chết, nhân vật Dế

Choắt đã nói với DếMèn: “Ởđời mà có thói hung hăng bậy bạ, có óc mà

không biết nghĩ, sớm muộn rồi cũng mang vạvào mình đấy”.

Lời trăn trối đó của DếChoắt khiến em có những suy nghĩ gì vềmột thói xấu ở

một bộphận không nhỏcủa người Việt Nam và đang là vấn đềnóng khiến xã

hội quan tâm?

Câu 3 (5,0 điểm).

DeThi.edu.vn

Trình bày cảm nhận của em vềý nghĩa thiêng liêng của chiếc lược bằng ngà trong tác phẩm Chiếc lược ngà của Nguyễn Quang Sáng. Từđó, em hãy liên hệ

đến một đoạn thơ có cùng chủđềđểlàm rõ tình yêu thương con của những

người cha trên khắp mọi miền đất nước.

DeThi.edu.vn

Đáp án tham khảo:

Câu 1:

1. Phương thức biểu đạt chính: miêu tảkết hợp biểu cảm

2. Từláy tìm thấy là: thấp thoáng, xa xa, man mác, rầu rầu, xanh xanh, ầm ầm

=> tạo nên âm điệu hiu hắt, trầm buồn, ghê sợ.

3. Phép điệp từ: "buồn trông"

* Tác dụng:

+ Buồn trông là buồn nhìn xa, trông ngóng một cái gì đó mơ hồ, vô vọng.

+ Điệp ngữnày được kết hợp với những hình ảnh đứng sau nó như: cửa bể, con

thuyền, cánh buồm, ngọn nước, hoa trôi, cỏnội, chân mây mặt đất, gió,

sóng,… vừa gợi thân phận cô đơn, lênh đênh, trôi dạt trên dòng đời vô định,

vừa diễn tảnỗi buồn ngày càng tăng tiến, chồng chất ghê gớm, mãnh liệt hơn.

+ Các điệp ngữcòn kết hợp với các từláy: thấp thoáng, xa xa, man mác, rầu

rầu, xanh xanh, ầm ầm tạo nên nhịp điệu ào ạt của cơn sóng lòng, khi trầm

buồn, khi dữdội, xô nỗi buồn đến tuyệt vọng.

=> Phép điệp tu từlặp lại một yếu tốdiễn đạt (vần, nhịp, từ, cụm từ, câu) nhằm

nhấn mạnh, biểu đạt cảm xúc và ý nghĩa, có khảnăng gợi hình tượng nghệ

thuật và tạo nhịp điệu cho câu thơ, tác động mạnh mẽtới cảm xúc người đọc.

Câu 2: Đang cập nhật

Câu 3: Đang cập nhật

Có thểtham khảo những ý sau đây vềý nghĩa của hình ảnh chiếc lược ngà:

- Hình ảnh chiếc lược ngà là kết tinh của tình phụtửsâu nặng giữa ông Sáu và

bé Thu. Nó là biết bao tâm huyết của ông Sáu: ông cưa từng chiếc răng thận

trọng, tỉmỉnhư người thợbạc.

- Chiếc lược ấy đã trởthành một báu vật thiêng liêng chứa đựng bao niềm

thương, nỗi nhớcủa ông dành cho bé Thu. Mỗi lần ngắm chiếc lược thì nỗi nhớ

con lại càng dâng trào trong ông Sáu nhưng cũng chính chiếc lược đã phần nào

xoa dịu nỗi ân hận khi đã đánh con.

- Lòng yêu con đã biến người chiến sĩ trởthành một nghệnhân - nghệnhân chỉ

sáng tạo ra một tác phẩm duy nhất trong đời cho nên chiếc lược ngà đã kết tinh

DeThi.edu.vn