Đề thi tuyển sinh Lớp 10 THPT môn Ngữ văn - Năm học 2018-2019 - Sở giáo dục và đào tạo Bắc Ninh (Có đáp án)

SởGD&ĐT Bắc Ninh Đềthi tuyển sinh vào lớp 10 THPT

Môn Ngữvăn Năm học 2018 - 2019

I. PHẦN ĐỌC HIỂU (3,0 điểm) Đọc đoạn thơ sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:

Buồn trông cửa bểchiều hôm

Thuyền ai thấp thoáng cánh buồm xa xa?

Buồn trông ngọn nước mới sa

Hoa trôi man mác biết là vềđâu?

Buồn trông nội cỏrầu rầu,

Chân mây mặt đất một màu xanh xanh.

Buồn trông gió cuốn mặt duềnh,

Ầm ầm tiếng sóng kêu quanh ghếngồi.

(Ngữvăn 9, Tập một)

Câu 1. (1,0 điểm)

Đoạn thơ trên được trích từtác phẩm nào, của tác giảnào? Nêu thểloại và thể

thơ của tác phẩm đó.

Câu 2. (0,5 điểm)

Trong đoạn trích trên, tác giảđã sửdụng những từláy nào?

Câu 3. (1,5 điểm)

Chỉrõ và nêu tác dụng của biện pháp điệp ngữtrong đoạn thơ trên.

II. PHẦN LÀM VĂN (7,0 điểm)

Câu 1. (2,0 điểm)

Trong cuộc sống, ai cũng cần có tình bạn. Nếu không có tình bạn cuộc sống

thật buồn chán biết bao. Hãy viết đoạn văn (khoảng 15 câu) phát biểu suy nghĩ của em vềmột tình bạn đẹp.

Câu 2. (5,0 điểm) Cảm nhận của em vềđoạn thơ sau:

DeThi.edu.vn

“Người đồng mình thương lắm con ơi Cao đo nỗi buồn

Xa nuôi chí lớn

Dẫu làm sao thì cha vẫn muốn Sống trên đá không chê đá gập ghềnh

Sống trong thung không chê thung nghèo đói

Sống như sông như suối

Lên thác xuống ghềnh

Không lo cực nhọc

Người đồng mình thô sơ da thịt

Chẳng mấy ai nhỏbé đâu con

Người đồng mình tựđục đá kê cao quê hương

Còn quê hương thì làm phong tục

Con ơi tuy thô sơ da thịt

Lên đường

Không bao giờnhỏbé được

Nghe con.''

(Trích Nói với con - Y Phương, Ngữvăn 9, Tập hai)

DeThi.edu.vn

Gợi ý làm bài:

Câu 1:

- Đoạn thơ trên trích từtác phẩm “Truyện Kiều” của tác giảNguyễn Du.

- Thểloại: Truyện thơ Nôm

- Thểthơ: Lục bát

Câu 2:

- Những từláy được sửdụng trong đoạn thơ trên là: thấp thoáng, xa xa, man

mác, rầu rầu, xanh xanh, ầm ầm

Câu 3: Điệp ngữ“buồn trông" được lặp lại 4 lần trong đoạn thơ trên. Buồn

trông có nghĩa là buồn nhìn ra xa, trông ngóng điều gì đó vô vọng.

+ Điệp ngữnày được kết hợp với những hình ảnh đứng sau nó như: cửa bể, con

thuyền, cánh buồm, ngọn nước hoa trôi, cỏnội, chân mây mặt đất, gió, sóng...

vừa gợi thân phận cô đơn, lênh đênh, trôi dạt trên dòng đời vô định, vừa diễn tả

nỗi buồn ngày càng tăng tiến, chồng chất ghê gớm, mãnh liệt hơn.

+ Các điệp ngữcòn kết hợp với các từláy: thấp thoáng, xa xa, man mác, rầu

rầu, xanh xanh, ầm ầm tạo nên nhịp điệu ào ạt của cơn sóng lòng, khi trầm buồn, khi dữdội, xô nỗi buồn đến tuyệt vọng.

=> Phép điệp tu từlặp lại một yếu tốdiễn đạt (vần, nhịp, từ, cụm từ, câu) nhằm nhấn mạnh, biểu đạt cảm xúc và ý nghĩa, có khảnăng gợi hình tượng nghệ

thuật và tạo nhịp điệu cho câu thơ, tác động mạnh mẽtới cảm xúc người đọc.

Phần II. Làm văn

Câu 1:

1. Giới thiệu vấn đề: Tình bạn đẹp

2. Giải thích vấn đề:

- Tình bạn là thứtình cảm được gây dựng trên cơ sởnhững đặc điểm chung

giữa người này và người khác. Đó có thểlà sởthích, năng khiếu, công việc,...

nhưng thường là sựtương đồng vềđộtuổi, tâm lí, tính cách,...

- Một tình bạn đẹp trước hết phải là một tình bạn được xây dựng trên cơ sởsự

đồng cảm, vô tư, không vụlợi, tính toán. Điều đó có nghĩa là những người bạn

DeThi.edu.vn