Đề thi chọn học sinh giỏi lớp 9 năm học 2015 - 2016 môn Ngữ Văn

PHÒNG GD&ĐT THANH OAI TRƯỜNG THCS MỸ HƯNG

ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 9

Năm học: 2015 - 2016

Môn: Ngữ Văn

(Thời gian làm bài: 150 phút, không kể thời gian giao đề)

Câu 1: (4 điểm)

Phân tích nét đặc sắc nghệ thuật trong đoạn thơ sau:

“Buồn trông cửa bể chiều hôm,

Thuyền ai thấp thoáng cánh buồn xa xa?

Buồn trông ngọn nước mới sa,

Hoa trôi mam mác biết là về đâu?

Buồn trông nội cỏ dầu dầu,

Chân mây mặt đất một màu xanh xanh.

Buồn trông gió cuốn mặt duềnh,

Ầm ầm tiếng sóng kêu quanh nghế ngồi.”

(Kiều ở lầu Ngưng Bích – Ngữ văn 9, tập 1)

Câu 2: (6 điểm)

Lấy tựa đề “Gia đình và quê hương – chiếc nôi nâng đỡ đời con”, hãy viết một bài Nghị luận nêu suy nghĩ của em về nguồn cội yêu thương của mỗi con người?

Câu 3: (10 điểm)

Tâm sự sâu kín của nhà thơ Nguyễn Duy qua bài thơ Ánh trăng?

Hết

ThuVienDeThi.com

PHÒNG GD& ĐT THANH OAI TRƯỜNG THCS MỸ HƯNG

HƯỚNG DẪN CHẤM THI HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN

Môn: Ngữ Văn

CÂU ĐÁP ÁN BIỂU ĐIỂM

Câu 1

Viết thành đoạn văn ngắn nêu lên được các nét nghệ thuật đặc sắc:

- Cấu trúc cân đối nhịp nhàng 1 điểm

- Sử dụng điệp từ, điệp ngữ kết hợp với các từ láy thanh bằng làm cho nhịp thơ kéo dài, hiu hắt, trầm buồn...

1 điểm

- Miêu tả ngoại cảnh thể hiện được tâm trạng, nỗi lòng của nhân vật. Đó là tả cảnh ngụ tình.

1 điểm

- Hình ảnh mang ý nghĩa ẩn dụ: Hoa trôi, nội cỏ, gió cuốn, tiếng sóng.

1 điểm

Câu 2

a) Mở bài:

- Giới thiệu vấn đề nghị luận: Nguồn cội yêu thương của mỗi con người.

- Gia đình và quê hương là điều không thể thiếu trong cuộc đời của mỗi con người, sẽ là bến đỗ bình yên cho mỗi con người.

0,5 điểm

b) Thân bài: 5 điểm

* Khẳng định ý nghĩa của gia đình và quê hương trong cuộc sống của mỗi con người:

- Gia đình là nơi có mẹ, có cha, có những người thân yêu, ruột thịt của chúng ta. Ở nơi ấy chúng ta được yêu thương, nâng đỡ, khôn lớn và trưởng thành.

- Cùng với gia đình là quê hương, nơi chôn nhau cắt rốn của ta. Nơi ấy có mọi người ta quen biết và thân thiết, có cảnh quê thơ mộng trữ tình, có những kỷ niệm ngày ấu thơ cùng bạn bè, những ngày cắp sách đến trường...

- Gia đình và quê hương sẽ là bến đỗ bình yên cho mỗi con người; dù ai đi đâu, ở đâu cũng sẽ luôn tự nhắc nhở hãy nhớ về nguồn cội yêu thương.

1,5 điểm

* Những việc để xây dựng quê hương và làm rạng rỡ gia đình 1,5 điểm

ThuVienDeThi.com

- Với gia đình, chúng ta hãy làm tròn bổn phận của người con, người cháu: Học giỏi, chăm ngoan, hiếu thảo để ông bà, cha mẹ vui lòng.

- Với quê hương, hãy góp sức trong công cuộc dựng xây quê hương: Tham gia các phong trào vệ sinh môi trường để làm đẹp quê hương, đấu tranh trước những tệ nạn xã hội đang diễn ra ở quê hương.

- Nếu có thể khi trưởng thành trở về quê hương lập nghiệp, dựng xây quê mình ngày một giàu đẹp...

* Có thái độ phê phán trước những hành vi:

- Phá hoại cơ sở vật chất.

- Những suy nghĩ chưa tốt về quê hương: Chê quê hương nghèo khó, chê người quê lam lũ, lạc hậu, không muốn nhận quê hương mình...

1 điểm

* Liên hệ mở rộng:

- Liên hệ đến những tác phẩm viết về gia đình và quê hương để thấy ý nghĩa của quê hương trong đời sống tinh thần của mỗi con người: “Quê hương” (Đỗ Trung Quân), “Quê hương” (Tế Hanh)...

1 điểm

c) Kết bài

Khẳng định:

- Nguồn cội của mỗi con người là gia đình và quê hương, nên hiểu rộng hơn quê hương không chỉ là nơi ta sinh ra và lớn lên, quê hương còn là Tổ quốc; tình yêu gia đình luôn gắn liền với tình yêu quê hương, tình yêu đất nước.

- Mỗi con người luôn có sự gắn bó những tình cảm riêng tư với những tình cảm cộng đồng...

0,5 điểm

Câu 3

a) Mở bài:

- Ánh trăng là đề tài quen thuộc của thi ca, là cảm hứng sáng tác vô tận cho các nhà thơ

- Nguyễn Duy, một nhà thơ tiêu biểu cho thể hệ trẻ sau năm 1975 cũng góp vào một “Ánh trăng”

- Ánh trăng trong thơ Nguyễn Duy không chỉ là niềm thơ mà còn biểu đạt một hàm nghĩa mới, mang dấu ấn tình cảm thời đại: Ánh trăng là biểu tượng cho quá khứ trong mỗi đời người.

1 điểm

b) Thân bài 8 điểm

* Cảm nghĩ về vầng trăng quá khứ: 2 điểm

ThuVienDeThi.com