Đề kiểm tra học kì I Ngữ văn lớp 8 (Có đáp án) - Năm học 2016-2017

Nguyên Hoàng Như Vân

PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỀ KIỂM TRA HỌC KÌ I

NĂM HỌC 2016 – 2017

Môn: NGỮ VĂN - LỚP 8

Thời gian: 90 phút (Không kể thời gian giao đề)

Câu 1. (3,0 điểm)

Đọc đoạn văn và thực hiện các yêu cầu:

Nước mắt tôi ròng ròng rớt xuống hai bên mép rồi chan hòa đầm đìa ở cằm và ở cổ. Hai

tiếng “em bé” mà cô tôi ngân dài ra thật ngọt, thật rõ, quả nhiên đã xoắn chặt lấy tâm

can tôi như ý cô tôi muốn. Nhưng không phải vì thấy mợ tôi chưa đoạn tang thầy tôi mà

đã chửa đẻ với người khác mà tôi có những cảm giác đau đớn ấy. Chỉ vì tôi thương mẹ tôi

và căm tức sao mẹ tôi lại vì sợ hãi những thành kiến tàn ác mà xa lìa anh em tôi, để sinh

nở một cách giấu giếm.

(SGK Ngữ văn 8- Tập 1, NXBGD, 2004, trang 16)

a) Đoạn văn trên được trích trong tác phẩm nào? Giới thiệu vài nét về tác giả và tác phẩm

đó.

b) Trình bày hiểu biết của em về tâm trạng, tình cảm của nhân vật “tôi” được thể hiện

trong đoạn văn trên.

Câu 2. (3,0 điểm)

Đọc bài ca dao:

Cày đồng đang buổi ban trưa,

Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày.

Ai ơi bưng bát cơm đầy,

Dẻo thơm một hạt đắng cay muôn phần.

(SGK Ngữ văn 8- Tập 1, NXBGD, 2004, trang 101)

a) Xác định các biện pháp tu từ nghệ thuật được sử dụng trong bài ca dao trên.

b) Phân tích một biện pháp tu từ có giá trị biểu đạt nội dung hay nhất trong bài ca dao

trên.

Câu 3. (4,0 điểm)

Thuyết minh về áo dài Việt Nam hoặc chiếc nón lá Việt Nam.

ThuVienDeThi.com

Nguyên Hoàng Như Vân

ĐÁP ÁN ĐỀ THI HỌC KÌ 1 MÔN NGỮ VĂN LỚP 8

A. HƯỚNG DẪN CHUNG

1. Giám khảo cần nắm vững yêu cầu của Hướng dẫn chấm thi để đánh giá tổng quát bài

làm của học sinh, tránh cách chấm đếm ý cho điểm.

2. Do đặc trưng của môn Ngữ văn nên giám khảo cần chủ động, linh hoạt trong quá trình

chấm, khuyến khích những bài viết có cảm xúc, sáng tạo.

3. Việc chi tiết hóa thang điểm (nếu có) so với thang điểm trong Hướng dẫn chấm thi phải

bảo đảm không sai lệch với hướng dẫn chấm và được thống nhất thực hiện trong Hội

đồng chấm thi.

4. Sau khi cộng điểm toàn bài, làm tròn đến 0,50 (lẻ 0,25 làm tròn thành 0,50; lẻ 0,75 làm

tròn thành 1,00).

B. HƯỚNG DẪN CỤ THỂ

Câu Ý Nội dung Điểm

a - Đoạn văn trên thuộc Chương IV “Trong lòng mẹ” trích tập hồi kí

Những ngày thơ ấu của tác giả Nguyên Hồng (1918 - 1982), quê ở

Nam Định. Ông là một trong những nhà văn lớn của văn học Việt

Nam...

- “Những ngày thơ ấu” Là tập hồi kí viết về tuổi thơ cay đắng của tác

giả. Tác phẩm gồm 9 chương, đã đăng trên báo năm 1938 và in sách

năm 1940.

1,0

0,5

1

b Đoạn trích miêu tả nội tâm (ý nghĩ) của bé Hồng (nhân vật tôi) khi

nghe những lời lẽ mỉa mai của bà cô về mẹ mình; đó cũng là nỗi xót

xa khi nghĩ về mẹ mình vì sợ thành kiến xã hội mà mẹ của caauk bé

Hồng cam chịu nỗi đau đớn, trốn tránh để xa lìa con, chịu nỗi đau

chia ly với con…

1,5

2 a Chỉ cần xác định và nêu đúng tên gọi biện pháp tư từ:

Câu: Mồ hôi thánh thót /như/ mưa ruộng cày là phép tu từ: Nói quá

kết hợp so sánh.

1,5

ThuVienDeThi.com

Nguyên Hoàng Như Vân

* Nếu học sinh chỉ nêu được nói quá thì đạt 0,75 điểm

b - Bài ca dao "Cày đồng đang buổi ban trưa" là một bài ca dao viết

hay nhất về người làm ruộng bỡi có nhiều biện pháp tu từ và từ ngữ

độc đáo nhưng hay nhất vẫn ngưng đọng ở câu:

Mồ hôi thánh thót /như/ mưa ruộng cày

- Tác giả đã dùng phép tu từ nói quá kết hợp so sánh (hay gọi là so

sánh thậm xưng) đã tạo sức gợi cảm giác liên tưởng của mọi người

về hình ảnh, nỗi vất vả, khó nhọc của người nông dân.

- Cách nói quá vừa nhấn mạnh vừa làm tăng giá trị biểu cảm cho

người đọc.

0,5

0,5

0,5

3 I. Yêu cầu về kĩ năng:

- Học sinh biết cách làm một bài văn thuyết minh, văn trong sáng,

dùng từ, đặt câu chính xác, chữ viết ràng, sạch sẽ, đúng chính tả.

- Đảm bảo bố cục 3 phần: MB – TB – KB

II. Yêu cầu về kiến thức:

1) Giới thiệu hình ảnh chiếc nón lá Việt nam đã có từ xa xưa và đi

vào đời sống văn hóa, tinh thần của nhân dân ta và vẻ đẹp duyên

dáng của phụ nữ Việt Nam, ...

2) Nguồn gốc: Có nhiều cách nêu nguồn gốc của chiếc nón lá:

- Nón lá có …