Tài liệu Phân tích các bài thơ Văn 9 ôn thi vào Lớp 10 THPT - Nguyễn Xuân Hải

Đề bài: Em hãy phân tích bài thơ “Viếng lăng Bác” của nhà thơ Viễn

Phương.

Bài làm

Bài thơ “Viếng lăng Bác” của Viễn Phương là một tác phẩm như thế. Được

sáng tác vào năm 1976, bài thơ mang đậm chất trữ tình này đã ghi lại tình

cảm sâu lăng, thành kính cảu nhà thơ khi hoà vào dòng người viếng lăng

Bác. Bài thơ cũng là tiếng nói, là nỗi niềm tâm sự của nhận dân Nam bộ và

nhân dân cả nước dành cho Bác.

Mở đầu bài thơ là cảm xúc của tác giả khi vừa bước chân vào lăng. Nhà thơ

xưng “con” và gọi “Bác”; lời thơ giản dị, mộc mạc mà chát chức bao tình cảm

gần gũi, thân thương, kính trọng chủ tịch Hồ Chí Minh của ông. Điều đó càng

cho thấy Bác là một con nguời rất hoà đồng và gần gũi. Chính vậy nhà thơ

Tố hữ có viết “Người là Cha, là Bác, là Anh”. Chi tiết thơ “Con ở miền Nam”

còn mang một sắc thái đầy xúc độgn. Khúc ruột miền Nam là miền đất xa xôi

mà Bác không nguôi ngóng chờ, cho đến những ngày trước luc lâm chung

thì trái tim ngươờ vẫn luôn huớng về mìen Nam ruột thịt. Nơi đó có biết bao

đồng bào ta đang ngày đêm chiến đấu và anh dũng hy sinh vì một nàgy mai

nước nhà thống nhất. Nhưng…Bác đã không chờ được đến ngày đó. Người

đã ra đi mãi mãi vào cõi vĩnh hằng để lại muôn vàn niềm thương tiếc cho

nhân dân ta. Câu thơ đầu gọn như một lời thông báo nhưng lại chứa chan

bao tình cảm xúc độgn, bồi hồi của tác giả đối với vị cha già kính yêu của

dân tộc.

Và trong cái mênh mang sương mù của mọt ngày mùa thu Hà Nội, qua con

mắt thi nhân của Viễn Phương, ta chợt tìm thấy một “hàng tre” Việt Nam.

Đến với Bác, đến với hàng tre, ta như đến với quê hương làng mạc, đến với

ThuVienDeThi.com

mái nhà tranh âm vang lời ru của bà, của mẹ; đén với Bác là đến với dân tộc

mình, thế mới đẹp làm sao! Hình ảnh nhân hoá hàng tre “bão táp mưa sa

đứng thẳng hàng” còn là biểu tượng bất diệt của con người VN kiên cường,

bất khuất biền bỉ. Màu xanh của tre chính là màu xanh của sức sốg VN, màu

xanh của hy vnọg, hạnh phúc và hoà bình. Đây quả là một tứ thơ độc đáo,

giàu ý nghĩa tượng trưng:

“Con ở miền Nam ra thăm lăng Bác

Đã thấy trong sương hàng tre bát ngát

Ôi hàng tre xanh xanh Việt Nam

Bão táp mưa sa đứng thẳng hàg”

Và nhà thơ phải kính yêu Bác lắm mới viết được những hình ảnh ẩn dụ tài

tình này:

“Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăng

Thấy một mặt trời trong lăng rất đỏ”

Cũng là “mặt trời” nhưng “mặt trời” ở câu thơ thứ nhất là mặt trời của thiên

nhiên vũ trụ, ngày ngày tỏ sáng, đem sự sống cho muôn loài, vạn vật, nó

cũng có lúc quạnh quẽo, u ám. Còn “mặt trời” của nhận dân VN. “mặt trời”

trong lăng thì vẫn luôn chiếu ánh sáng vĩnh hằng, đỏ mãi. Bác chính là vầng

mặt trời hồng toả tia sáng soi rọi con đừơng giúp dân tộc ta thoát khỏi kiếp

đời nô lệ, là sức mạnh giúp nhân dân ta chèo lái con thuyền cách mạng cập

bến vinh quang, đi đến bờ thắng lợi. Dù rằng đã ra đi mãi mãi nhưng Bác

vẫn luôn bất tử, tư tưởng HCM vẫn luôn trường tồn, soi đường dẫn lối cho

dân tộc ta đứng lên.

Hoà nhịp với gần trăm triệu bàn chân VN, hàng triệu bàn chân lao độgn trên

thế giới, Viễn Phương bùi ngùi xúc động bước vào lăng:

“Ngày ngày dòng người đi trong thương nhớ

Kết tràng hoa dâng bảy mươi chín mùa xuân”

Hình ảnh dòng người vào lăng viếng Bác được tác giả ví như nhưng

trànghoa dâng lên người. “Bảy mươi chín” tràng hoa, ấy là bày mươi chín

ThuVienDeThi.com