
1
I. ĐỌC HIỂU (6đ)
Học sinh đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi phía dưới
GIÓ LẠNH ĐẦU MÙA
Buổi sáng hôm nay, mùa đông đột nhiên đến, không báo cho biết trước. Vừa
mới ngày hôm qua giời hãy còn nắng ấm và hanh, cái nắng về cuối tháng Mười
làm nứt nẻ đất ruộng và làm giòn khô những chiếc lá rơi. Sơn và chị chơi cỏ gà
ở ngoài cánh đồng còn thấy nóng bức, chảy mồ hôi.
Thế mà qua một đêm mưa rào, trời bỗng đổi ra gió bấc, rồi cái lạnh ở đâu đến
làm cho người ta tưởng đang ở mùa đông rét mướt. Sơn tung chăn tỉnh dậy,
nhưng không bước xuống giường ngay như mọi khi, còn ngồi thu tay vào trong
học, bên cạnh đứa em bé vẫn nắm tay ngủ kĩ. Chị Sơn và mẹ Sơn đã trở dậy,
đang ngồi quạt lò để pha nước chè uống. Sơn nhận thấy mọi người đã mặc áo
rét cả rồi.
Nhìn ra ngoài sân, Sơn thấy đất khô trắng, luôn luôn cơn gió vi vu làm bốc lên
những màn bụi nhỏ, thổi lăn những cái lá khô lạo xạo. Trời không u ám toàn
một màu trắng đục. Những cây lan trong chậu, lá rung động và hình như sắt lại
vì rét.
Sơn cũng thấy lạnh, vội vơ lấy cái chăn trùm lên đầu rồi cất tiếng gọi chị. Mẹ
Sơn nghe thấy, đặt chén nước chè xuống, bảo chị Lan:
ĐỀ THI HỌC KÌ 2 – ĐỀ 1
MÔN: NGỮ VĂN - LỚP 10
BỘ SÁCH: CHÂN TRỜI SÁNG TẠO
Thời gian làm bài: 90 phút
2
- Con vào buồng lấy thúng áo ra mẹ mặc co em đi
Rồi quay lại bảo Sơn:
- Con sang đây mà ngồi cho ấm. Bước khéo để cho em ngủ
Sơn kéo chăn lên đắp cho em, rồi co ro đứng dậy sang phản bên này, ngồi xếp
bằng bên khay nước. Mẹ Sơn rót cho một chén. Sơn cầm lấy chén chè nóng ấp
vào mặt, vào má cho ấm, rồi để mắt vào miệng chén cho hơi bốc lên. Bà Sơn
thường vẫn bảo làm thế chóng tỉnh mắt.
Người vú già sù sù cái áo bông cánh rách, xách siêu nước từ dưới nhà lên, vừa
suýt xoa vừa nói:
- Rét quá! Múc nước cóng cả tay
Vú giơ tay hơ trên hỏa lò. Mẹ Sơn hỏi:
- Năm nay rét sớm hơn mọi năm vú nhỉ?
Người vú già ra vẻ nhớ lại, đáp:
- Cũng chả bằng cái năm mợ đi cân gạo bên sông. Gớm, mới rét làm sao! Sáng
tôi dậy, bà sai đi chợ, cứ run lên cầm cập.
Sơn cũng nhớ cái rét năm ấy rõ rệt lắm, như mới đây thôi. Buổi sớm hôm ấy,
mẹ Sơn cũng ngồi uống nước chè như sáng hôm nay và cũng lấy áo rét ra mặc.
Chị Lan tự trong buồng đi ra, khệ nệ ôm cái thùng quần áo đặt lên đầu phản. Mẹ
Sơn lật cái vỉ buồm, lục đống quần áo rét. Sơn nhận ra cũng như cái áo dạ khâu
chỉ đỏ. Sơn cầm giơ những chiếc áo lên, thấy mát lạnh cả tay. Từ bộ quần áo
thoảng ra hơi mốc của vải gấp lâu trong hòm, làm Sơn nhớ lại những buổi đầu
mùa rét từ bao giờ, lâu lắm, ngày Sơn còn nhỏ.
3
Mẹ Sơn giơ lên một cái áo bông cánh đã cũ nhưng còn lành lặn, nói:
- Đây là áo của cô Duyên đây.
Duyên là đứa em gái bé của Sơn, chết từ năm lên bốn tuổi. Mẹ Sơn nhắc đến
làm Sơn nhớ em, cảm động và thương em quá. Vú già là người đã nuôi Duyên
từ lúc mới đẻ, với lấy cái áo lật đi lật lại ngắm nghía, tay mân mê các đường
chỉ:
- Giá bây giờ em nó có còn cũng chả mặc được
Mẹ Sơn yên lặng không nói gì. Nhưng đến lúc vời Sơn lại gần để mặc áo, Sơn
thấy mẹ hơi rơm rớm nước mắt.
Sơn đã mặc xong áo ấm áp: cả cái áo dạ chỉ đỏ lẫn áo vệ sinh, ngoài lại mặc phủ
cái áo vải thâm dài. Sơn đứng trên giường trước mặt mẹ, đã quay đi quay lại ba
bốn lần để mẹ Sơn ngắm áo. Sau cùng, mẹ Sơn vuốt các tà áo cho phẳng phiu
rồi đẩy Sơn ra, bảo:
- Thôi, con đi chơi.
Sơn xúng xính rủ chị ra chợ chơi. Nhà Sơn ở quay lưng vào chợ, cạnh một dãy
nhà lá của những người nghèo khổ mà Sơn quen biết lũ trẻ con các gia đình ấy
chắc bây giờ đương đợi mình ở cuối chợ để đánh khăng, đánh đáo.
Không phải ngày phiên nên chợ vắng không. Mấy cái quán chơ vơ lộng gió, rác
bẩn rải rác lẫn với lá rụng của cây đề. Gió thổi mạnh làm Sơn thấy lạnh và cay
mắt. Nhưng chân trời trong hơn mọi hôm, những làng ở xa, Sơn thấy rõ như
gần. Mặt đất rắn lại và nứt nẻ những đường nho nhỏ, kêu vang lên tanh tách
dưới nhịp guốc của hai chị em.
Đến cuối chợ đã thấy lũ trẻ đang quây quần chơi nghịch. Chúng nó thấy chị em
Sơn đến đều lộ vẻ vui mừng, nhưng chúng vẫn đứng xa, …
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.