Đề thi giữa kì 2 Văn 6 - Đề số 15

1

PHẦN ĐỌC HIỂU (4.0 điểm)

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

SỰ TÍCH NGŨ HÀNH SƠN

Ngày xưa, có một ông cụ già sống một thân một mình trong một túp lều con trên bãi biển vắng.

Một hôm, tự nhiên ngoài biển khơi có một vùng sóng gió nổi lên dữ dội làm bầu trời tối mịt.

Hồi lâu có một con giao long rất lớn ngoi vào bờ, đẻ một quả trứng lớn. Sau đó, giao long lại

trườn xuống biển đi mất.

Một lát sau, có một con rùa vàng to lớn từ ngoài khơi xuất hiện và đào đất chôn trứng vào bãi

cát. Rùa giới thiệu là thần Kim Quy rồi bảo với ông lão phải chăm sóc quả trứng của Long

Quân cho cẩn thận. Đồng thời, để phòng vệ, thần Kim Quy ban cho ông lão một cái móng thần

kỳ.

Thời gian trôi qua, quả trứng càng ngày càng lớn. Một hôm, gian lều của ông cụ bị những tên

vô lại đốt cháy. Ông cụ cầu cứu móng rùa. Bỗng nhiên, trong lòng trứng hiện ra một cái hang

đá có đủ giường chiếu sẵn sàng. Ông già vừa đặt mình xuống là ngủ thiếp ngay.

Giữa lúc đó thì một cô gái bé từ trong lòng trứng ra đời bên cạnh giường của ông già. Sữa ở

mạch đá trong hang chảy ra nuôi cô gái bé lớn lên như thổi. Hàng ngày có những con khỉ hái

hoa quả đến cho cô ăn, có những con chim cu tha bông đến dệt cho cô mặc.

Ông già ngủ một giấc dài tỉnh dậy lấy làm kinh ngạc khi thấy một thiếu nữ xinh đẹp ngồi bên

cạnh mình, còn quả trứng bị vỡ thành 5 mảnh, biến thành 5 hòn núi đá to lớn, cỏ cây đã rậm

rạp, chim chóc thú vật nhộn nhịp.

Từ đây, ông già dạy dỗ, săn sóc cô gái của Long Quân như con ruột của mình. Ngoài ra, hai

người còn dốc lòng làm việc thiện, cứu chữa dân nghèo.

Sau đó chẳng bao lâu, nhà vua nghe tin có nàng tiên xinh đẹp, bèn sai quan quân mang lễ vật

đến cầu hôn và cưới cô gái về làm vợ. Còn ông già cưỡi lên lưng rùa đi biệt.

(Nguyễn Đổng Chi, Kho tàng truyện cổ tích Việt Nam, NXB Trẻ 2019).

Câu 1 (0,5 điểm) Xác định thể loại của văn bản trên.

Câu 2 (0,5 điểm) Chi tiết nào trong truyện thể hiện yếu tố kì ảo đặc trưng của truyện truyền

thuyết?

Câu 3 (1,0 điểm) Qua truyện, em cảm nhận được phẩm chất gì của ông lão?

Câu 4 (1,0 điểm) Vì sao truyện có tên là “Sự tích Ngũ Hành Sơn”?

ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ 2 – ĐỀ SỐ 15

MÔN: NGỮ VĂN - LỚP 6

Thời gian làm bài: 90 phút

BIÊN SOẠN: BAN CHUYÊN MÔN LOIGIAIHAY.COM

2

Câu 5 (1,0 điểm) Hãy rút ra bài học mà em tâm đắc nhất sau khi đọc tác phẩm.

II. Viết (6,0 điểm)

Câu 1 (2,0 điểm) Hãy viết một đoạn văn (khoảng 8–10 dòng) trình bày cảm nhận của em về

nhân vật ông lão trong truyện Sự tích Ngũ Hành Sơn.

Câu 2 (4,0 điểm) Bằng lời kể của mình, em hãy đóng vai nhân vật ông lão kể lại câu

chuyện Sự tích Ngũ Hành Sơn.

3

HƯỚNG DẪN GIẢI CHI TIẾT

THỰC HIỆN: BAN CHUYÊN MÔN LOIGIAIHAY.COM

PHẦN ĐỌC HIỂU

Câu 1.

Phương pháp:

Dựa vào đặc điểm: có yếu tố kì ảo, giải thích nguồn gốc địa danh => xác định thể loại.

Lời giải chi tiết:

Thể loại: truyện truyền thuyết

Câu 2.

Phương pháp:

Xác định các chi tiết phi thực tế, mang màu sắc thần kì trong truyện.

Lời giải chi tiết:

Các chi tiết kì ảo: giao long đẻ trứng, rùa vàng chôn trứng và ban móng thần, trứng nở ra cô

gái và năm ngọn núi.

=> Những yếu tố này tạo màu sắc huyền thoại, làm cho câu chuyện thêm hấp dẫn và linh

thiêng.

Câu 3.

Phương pháp:

Quan sát hành động, việc làm của ông lão để rút ra phẩm chất.

Lời giải chi tiết:

Ông lão hiền lành, nhân hậu, có lòng yêu thương và giúp đỡ người khác, sống thiện lương

nên được thần linh phù hộ.

=> Qua đó, truyện gửi gắm bài học: người hiền lành sẽ được đền đáp, cái thiện luôn chiến

thắng.

Câu 4.

Phương pháp:

Chú ý tên truyện liên quan đến chi tiết nào trong nội dung.

Lời giải chi tiết:

Vì truyện giải thích nguồn gốc ra đời của năm ngọn núi đá (Ngũ Hành Sơn) – hình thành từ

năm mảnh vỏ trứng khi cô gái ra đời.

=> Đây là đặc điểm của truyện dân gian nhằm lí giải hiện tượng, địa danh bằng yếu tố tưởng

tượng.

Câu 5.

Phương pháp: