
Trang 1/2
SỞ GD VÀ ĐT ĐỒNG NAI TRƯỜNG THPT LONG THÀNH
ĐỀ CHÍNH THỨC
ĐỀ KIỂM TRA CUỐI HỌC KÌ II
Năm học 2024-2025 MÔN: NGỮ VĂN, LỚP 11
Thời gian làm bài: 90 phút (Đề này gồm 07 câu, 02 trang)
I. ĐỌC HIỂU (5,0 điểm)
Đọc văn bản và thực hiện các yêu cầu sau:
ĐỒNG ĐỘI TÔI TRÊN ĐẢO THUYỀN CHÀI(1) Trần Đăng Khoa
Lều bạt chung chiêng(2) giữa nước, giữa trời Đến một cái gai cũng không sống được Sớm mở mắt, nắng lùa ngun ngút Đêm trong lều như trôi trong mây... Những con chim kỳ quái thấy hơi người Mừng rỡ quá, cánh bay như bão thốc(3) Chỉ tiếng cánh chim bay quanh lều nghe đã căng nhức óc Sủi tăm dưới chân sàn, bóng mập(4) lượn vòng quanh... Đảo tự giấu mình trong màu nước lam xanh Cái giọt máu thiêng dưới ngầu ngầu bọt sóng Tổ quốc ơi! Tiếng chúng tôi kêu lên mà mắt chúng tôi nhìn xuống Bóng chúng tôi trùm khắp đảo Thuyền Chài.
Đảo Thuyền Chài, 5 - 1978 (In trong Bên cửa sổ máy bay, NXB Tác phẩm mới, 1985) Câu 1. Chỉ ra dấu hiệu xác định thể thơ của văn bản. Câu 2. Nêu hai từ ngữ, hình ảnh miêu tả cuộc sống của những người lính đảo, trong khổ thơ thứ nhất.
Câu 3. Tác dụng biện pháp tu từ so sánh trong hai câu thơ:
Sớm mở mắt, nắng lùa ngun ngút Đêm trong lều như trôi trong mây... Câu 4. Hình ảnh “Cái giọt máu thiêng” trong khổ thơ sau có ý nghĩa gì?
Đảo tự giấu mình trong màu nước lam xanh Cái giọt máu thiêng dưới ngầu ngầu bọt sóng Tổ quốc ơi! Tiếng chúng tôi kêu lên mà mắt chúng tôi nhìn xuống Bóng chúng tôi trùm khắp đảo Thuyền Chài. Câu 5. Thông điệp mà nhà thơ muốn gửi gắm qua bài thơ là gì? Câu 6. Anh chị có đồng tình với bài học tác giả gởi gắm không, vì sao?: Cần nuôi dưỡng tình yêu Tổ quốc bằng hành động cụ thể, từ những việc làm nhỏ nhất.
Trang 2/2
II. VIẾT (5,0 điểm)
Viết văn bản nghị luận phân tích, đánh giá chủ đề và nét đặc sắc nghệ thuật bài thơ “ Đồng đội tôi trên đảo Thuyền Chài” của nhà thơ Trần Đăng Khoa.
Chú thích: 1 Đảo Thuyền Chài: một rặng san hô vòng thuộc quần đảo Trường Sa, ở đó có ba bãi cát nhỏ, khi thủy triều xuống thì cao hơn mặt nước khoảng 0,5m; thủy triều lên thì ngập khoảng 1m. 2 Chung chiêng: trạng thái như lơ lửng trong không trung, nghiêng qua nghiêng lại, không có sự ổn định. 3 Bão thốc: tình hình thời tiết xấu, có gió mạnh tạo thành lốc xoáy kèm theo mưa. 4 Bóng mập: Bóng cá mập * Tác giả: nhà thơ Trần Đăng Khoa sinh năm 1958, quê ở huyện Nam Sách, tỉnh Hải Dương. Ông là một trong những cây bút nổi bật trên văn đàn Việt Nam đương đại. Thế giới thơ Trần Đăng Khoa chân thực, hồn nhiên, tinh tế, có những bài chạm tới suy tư sâu sắc. Tác phẩm chính: Góc sân và khoảng trời, Bên cửa sổ máy bay, Chân dung và đối thoại… * Hoàn cảnh sáng tác: tháng 5/1978 – khi nhà thơ ra thăm hòn đảo Thuyền Chài. * Xuất xứ: Bên cửa sổ máy bay là tập thơ được Giải thưởng Nhà nước năm 2001 của nhà thơ Trần Đăng Khoa. Tập thơ được in lần đầu năm 1985.
Hết.
Trang 3/2
SỞ GD VÀ ĐT ĐỒNG NAI TRƯỜNG THPT LONG THÀNH
KIỂM TRA CUỐI HỌC KÌ II, 2024-2025
ĐÁP ÁN VÀ HƯỚNG DẪN CHẤM
Môn : Ngữ văn, lớp 11 (Đáp án và hướng dẫn chấm gồm 02 trang)
Phần Câu Nội dung Điểm I ĐỌC HIỂU 5,0 1 Thể thơ tự do. Dấu hiệu nhận biết: số tiếng trong các câu không đều nhau. Nhịp vần linh hoạt. Hướng dẫn chấm: - Học sinh trả lời chính xác như đáp án:0,75 điểm. - Học sinh trả lời sai: không cho điểm.
0, 75
2 Từ ngữ, hình ảnh miêu tả cuộc sống người lính đảo, HS chọn 2 trong:
+ “Lều bạt chung chiêng giữa nước, giữa trời” + “Đến một cái gai cũng không sống được” + “Nắng lùa ngun ngút” + “Đêm trong lều như trôi trong mây” Hướng dẫn chấm: - Học sinh trả lời chính xác như đáp án: 0,75 điểm. -Học sinh trả lời đúng một ý: 0,5 điểm - Học sinh trả lời sai: không cho điểm.
0, 75
3 - Biện pháp tu từ so sánh: “Đêm trong lều” - “trôi trong mây” - Tác dụng: + Tăng sức gợi hình, gợi cảm, giúp người đọc dễ hình dung về không gian, cảnh vật và trạng thái cảm xúc của chủ thể trữ tình. + Gợi cảm giác bồng bềnh, mênh mang, mờ ảo – thể hiện sự cô đơn, thiếu ổn định của cuộc sống người lính. Qua đó, nhấn mạnh môi trường sống đầy khó khăn, thử thách …
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.