Đề thi vào 10 môn Văn Quảng Ngãi năm 2026

UBND TỈNH QUẢNG NGÃI

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

ĐỀ CHÍNH THỨC

KÌ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 THPT

NĂM 2026 - 2027

Ngày thi: 31/5/2026

Môn thi: NGỮ VĂN

Thời gian làm bài: 120 phút

PHẦN I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)

Đọc đoạn trích sau:

Suốt cuộc đời biển gọi ước mơ

Nỗi khát vọng những phương trời chưa đến

Đứng trước biển quên những điều nhỏ hẹp

Lại thấy lòng trong sạch thêm ra.

Nghe rầm rầm triệu bước chen nhau

Khi biển động đại dương gầm thét

Chính là lúc biển chỉ còn có biển

Rồi mặt nước muôn đời vẫn khép

Và muôn đời lặng lẽ một màu xanh

Biển chỉ quen theo quy luật của mình

Biển vẫn ấm những ngày trở rét

Biển vẫn mát những ngày nắng khết

Dẫu vui buồn biển vẫn mênh mông

Vẫn là nơi gặp gỡ triệu dòng sông.

Bảo Ninh, 11-1969

(Trích Biển, Xuân Quỳnh, in trong Xuân Quỳnh – Tác phẩm và lời bình, NXB Văn học, năm 2012, tr. 20)

Thực hiện các yêu cầu:

Câu 1. (0,75 điểm) Xác định thể thơ của đoạn trích.

Câu 2. (0,75 điểm) Chỉ ra từ láy được sử dụng trong dòng thơ:

Và muôn đời lặng lẽ một màu xanh

Câu 3. (1,0 điểm) Cho biết tác dụng của biện pháp tu từ nhân hóa trong đòng thơ sau:

Khi biển động đại dương gầm thết

Câu 4. (1,0 điểm) Nêu cách hiểu của em về “điều nhỏ hẹp", “lòng trong sạch" được nói đến trong hai đồng

thơ sau:

Đứng trước biển quên những điều nhỏ hẹp

Lại thấy lòng trong sạch thêm ra.

Câu 5. (0,5 điểm) Thông điệp nào từ đoạn trích có ý nghĩa nhất đổi với em?

PHẦN II. VIẾT (6,0 điểm)

Câu 1. (2,0 điểm) Em hãy viết đoạn văn nghị luận (khoảng 150 chữ) trình bày cảm nhận về khổ thơ sau

trong đoạn trích ở phần Đọc hiểu:

Biển chỉ quen theo quy luật của mình

Biển vẫn ấm những ngày trở rét

Biển vẫn mát những ngày nắng khét

Dẫu vui buồn biển vẫn mênh mông

Vẫn là nơi gặp gỡ triệu dòng sông.

Câu 2. (4,0 điểm) Bàn về vai trò của niềm tin, có ý kiến cho rằng:

Nếu trong đêm tổi đến mức bạn cũng không thể nhận ra được chính mình, thì hãy tin rằng đêm rồi sẽ qua và

bình minh đang đến rất gần bạn.

(Hạt giống tâm hồn - Và ý nghĩa cuộc sống, NXB Tổng hợp TP.HCM, năm 2019, tr.9)

Viết bài văn nghị luận (khoảng 500 chữ) trình bày suy nghĩ của em về vấn đề: niềm tin giúp con người vượt

qua khó khăn, thử thách.

ĐÁP ÁN THAM KHẢO

Câu 1.

Phương pháp:

Đếm số tiếng ở các dòng thơ và quan sát cách tổ chức câu thơ.

Lời giải chi tiết:

Thể thơ tự do

Câu 2.

Phương pháp:

Đọc dòng thơ, xác định từ có sự lặp âm hoặc vần tạo nhạc điệu, giàu sức gợi hình gợi cảm.

Lời giải chi tiết:

Từ láy: lặng lẽ

Câu 3.

Phương pháp:

Xác định từ ngữ nhân hóa (“gầm thét”), chỉ ra đặc điểm con người được gán cho biển.

Lời giải chi tiết:

- Nhân hoá: gầm thét

- Tác dụng:

+ Làm cho biển hiện lên như một con người có cảm xúc, có sức mạnh mãnh liệt.

+ Gợi tả chân thực sự dữ dội, cuồng nộ của biển cả khi nổi sóng.

+ Tăng sức gợi hình, gợi cảm cho câu thơ, giúp người đọc cảm nhận rõ vẻ đẹp hùng vĩ và sức mạnh của

thiên nhiên.

Câu 4.

Phương pháp:

Giải thích nghĩa biểu tượng của hai cụm từ dựa vào ngữ cảnh bài thơ: “điều nhỏ hẹp” là suy nghĩ ích kỉ, vụn

vặt; “lòng trong sạch” là tâm hồn rộng mở, thanh thản, tốt đẹp hơn.

Liên hệ ý nghĩa của biển đối với con người.

Lời giải chi tiết:

- "Những điều nhỏ hẹp" là những suy nghĩ ích kỉ, vụn vặt, hẹp hòi, những lo toan tầm thường trong cuộc

sống.

- "Lòng trong sạch" là tâm hồn thanh thản, cao đẹp, trong sáng, hướng tới những giá trị tích cực và tốt đẹp.

=> Khi đứng trước biển cả bao la, con người như được mở rộng tâm hồn, quên đi những điều nhỏ nhặt để

sống bao dung, cao thượng và trong sáng hơn.

Câu 5.

Phương pháp:

Rút ra một thông điệp từ nội dung đoạn thơ (sống rộng mở, có khát vọng, giữ niềm tin, vượt qua khó

khăn…).

Lời giải chi tiết:

- Thông điệp về sự bao dung và mở rộng lòng mình. Hãy học cách sống như biển cả, biết vượt qua những

"điều nhỏ hẹp" (ích kỷ, đố kỵ) để hướng tới sự "trong sạch" (vị tha, bao dung), giúp tâm hồn luôn thanh

thản.

Hoặc

Thông điệp về sự bản lĩnh và kiên định trước thử thách. Cuộc sống luôn có những ngày khó khăn nhưng dẫu

vui buồn hay biến …