
1
UBND THÀNH PHỐ THANH HÓA
TRƯỜNG THCS TRẦN MAI NINH
ĐỀ CHÍNH THỨC
ĐỀ KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC
TUYỂN SINH VÀO LỚP 6 NĂM HỌC 2025-2026
MÔN: TIẾNG VIỆT
Thời gian: 40 phút, không kể thời gian phát đề
Phần I. Trắc nghiệm:
Câu 1 (1.0 điểm). Dấu câu nào có thể thay thế cho từ "và" trong câu văn: "Những dải mây xăm bạc đang trôi về cuối trời và đàn chim hoảng hốt tìm đường trở về tổ."?
A. dấu phẩy
B. dấu hai chấm
C. dấu gạch ngang
D. dấu ngoặc kép
Câu 2 (1.0 điểm). Trong câu "Thơ là tiếng nói của tâm hồn", tiếng "tâm" không cùng nhóm nghĩa với tiếng "tâm" nào trong các từ sau?
A. tâm trí
B. tâm điểm
C. thâm tâm
D. tâm trạng
Câu 3 (1.0 điểm). Câu nào dưới đây có từ "bà" là đại từ?
A. Cả cuộc đời bà luôn vì con cháu.
B. Bà ơi! Cháu rất nhớ bà!
C. Bà tôi năm nay đã 80 tuổi.
D. Hè này, tôi sẽ về thăm bà ngoại.
Câu 4 (1.0 điểm). Các câu văn trong đoạn: "Dáng tre vươn mộc mạc, màu tre tươi nhũn nhặn. Rồi tre lớn lên, cứng cáp, dẻo dai, vững chắc. Tre trông thanh cao, giản dị, chí khí như người." (Thép Mới) được liên kết với nhau bằng cách nào?
A. Bằng từ ngữ nổi, từ ngữ thay thế.
B. Bằng từ ngữ thay thế, lập từ ngữ.
C. Bằng từ ngữ nổi, lặp từ ngữ.
D. Bằng từ ngữ nổi, từ ngữ thay thế và lập từ ngữ.
Phần II. Tự luận:
Câu 5 (1.0 điểm). Xác định thành phần câu và cho biết câu sau thuộc kiểu câu gì (xét theo cấu tạo)?
Giữa đất trời rộn ràng sắc đỏ, vang lên khúc khải hoàn của ngày toàn thắng 30 tháng Tư, mỗi trái tim Việt Nam trào dâng niềm tự hào và lòng biết ơn sâu sắc.
Câu 6 (2.0 điểm). Trong bài "Chợ Tết", nhà thơ Đoàn Văn Cừ viết:
2
“Bà cụ lão bán hàng bên miếu cổ,
Nước thời gian gội tóc trắng phau phau"
a. Từ “gội" trong câu thơ trên được dùng theo nghĩa gốc hay nghĩa chuyển?
b. Chỉ ra cái hay trong cách dùng từ "gội" ở câu thơ trên.
Câu 7 (2.0 điểm). Em hãy lựa chọn và ghi lại 1 từ ngữ phù hợp nhất trong ngoặc đơn để điền vào chỗ chấm được đánh số trong đoạn văn sau:
Ngoài vườn, nắng đẹp (1....) (vô ngần, vô vàn, vô tận). Khung cửa số xanh cắt lên vườn chuối một bức tranh mùa hạ nên thơ. Nắng sưởi trên tàu chuối xanh non, chỗ xanh trong, chỗ (2....) (óng, óng ánh, láng bóng) như mạ bạc, (3....) (soi, rọi, phản chiếu) lên trần bếp một thứ ánh sáng rất (4....) (dịu, dịu dàng, dìu dịu), xanh mướt. Một con chim nào hót lảnh lót trong rừng cao su xa xa rồi lại im lặng.
(Theo Trần Cư)
Câu 8 (2.0 điểm). Đoạn văn dưới đây đã dùng không đúng từ để liên kết câu. Em hãy chỉ rõ lỗi sai và sửa lại từ sai đó cho đúng:
Ngày mai, lớp chúng tôi đi trải nghiệm ở đồi C4 - Hàm Rồng. Theo kế hoạch, chúng tôi sẽ có mặt ở đây lúc 8 giờ sáng để nghe hướng dẫn viên giới thiệu chung trước khi vào tham quan từng khu vực.
Câu 9 (3.0 điểm). Xác định biện pháp nghệ thuật trong bài thơ sau và nêu tác dụng của biện pháp nghệ thuật đó. (Viết dưới dạng đoạn văn khoảng 5 dòng)
Gió
Gió ở rất xa, rất rất xa,
Gió thích chơi thân với mọi nhà
Gió cù khe khẽ anh mèo mướp
Rủ đàn ong mật đến thăm hoa.
Gió đưa những cánh diều bay bổng
Gió ru cái ngủ đến là đà
Hình như gió cũng thèm ăn quả
Hết trèo cây bưởi lại trèo na....
(Ngô Văn Phú)
Câu 10 (6.0 điểm). Nhà thơ Xuân Quỳnh viết về mùa hạ:
“Đó là mùa của tiếng chim reo
Trời xanh biếc, nắng tràn trên khắp ngả....”
Mùa hạ thật tuyệt! Đó là mùa của âm thanh rộn rã, mùa của vạn vật rực rỡ, tươi sáng dưới ánh mặt trời,... Em hãy đóng vai Mặt Trời, miêu tả vẻ đẹp mùa hè cùng những cảm xúc khi hè đến. (Viết dưới dạng đoạn văn khoảng 15 dòng)
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.