Đề cương ôn tập Giữa kì 2 Ngữ văn 8 năm 2025–2026 trường THCS Lê Quang Cường (Bà Rịa - Vũng Tàu)

1

TRƯỜNG THCS LÊ QUANG CƯỜNG KIẾN THỨC TRỌNG TÂM ÔN TẬP TỔ: NGỮ VĂN-SỬ-ĐỊA-CD KIỂM TRA GIỮA HKII - NGỮ VĂN - LỚP 8

Năm học 2025 – 2026 Phần I. Kiến thức trọng tâm 1. Đọc hiểu văn bản: Bài 6 - Tình yêu tổ quốc, Bài 7- Yêu thương và hi vọng. - Thể loại thơ thất ngôn bát cú và thơ tứ tuyệt luật Đường: Bài 6-Tình yêu tổ quốc. + Nhận biết được một số yếu tố thi luật của thơ thất ngôn bát cú và thất ngôn tứ tuyệt luật Đường như: bố cục, niêm, vần, nhịp, đối. + Nhận biết và phân tích được nét độc đáo của bài thơ từ ngữ, hình ảnh, bố cục, mạch cảm xúc; nhận biết và phân tích được tình cảm, cảm xúc, cảm hứng chủ đạo của người viết thể hiện qua văn bản. + Nêu được những thay đổi trong suy nghĩ, tình cảm hoặc cách sống của bản thân sau khi đọc tác phẩm văn học. + Tìm được những văn bản ở Bài 6 (SGK Ngữ văn 8, Chân trời sáng tạo) có cùng thể loại, cùng chủ đề. - Thể loại truyện ngắn: Bài 7-Yêu thương và hi vọng.

+ Những đặc điểm của truyện ngắn được thể hiện qua văn bản cụ thể: cốt truyện, người kể chuyện, lời kể, chủ đề, chi tiết tiêu biểu, nhân vật chính.

+ Nhận biết và phân tích được chủ đề, tư tưởng, thông điệp mà văn bản muốn gửi đến người đọc qua hình thức nghệ thuật; phân tích được một số căn cứ (chi tiết) để xác định chủ đề.

+ Tìm được những văn bản ở Bài 7 (SGK Ngữ văn 8, Chân trời sáng tạo) có cùng thể loại, cùng chủ đề. 2. Tiếng Việt: - Đảo ngữ, câu hỏi tu từ: Bài 6-Tình yêu tổ quốc.

+ Nhận biết được đặc điểm, tác dụng của biện pháp tu từ đảo ngữ và câu hỏi tu từ. + Đặt câu hỏi tu từ theo chủ đề. - Thành phần biệt lập: Bài 8 - Cánh cửa mở ra thế giới.

+ Nhận biết được đặc điểm, chức năng của thành phần biệt lập trong câu. + Đặt câu có sử dụng thành phần biệt lập theo yêu cầu. 3. Viết: Viết bài văn nghị luận 500-700 chữ phân tích một tác phẩm truyện. - Nắm được các kĩ năng viết bài tích một tác phẩm truyện. - Thực hành viết bài văn phân tích một tác phẩm truyện theo đúng cấu trúc, bố cục 3 phần: a. Mở bài: - Giới thiệu tác giả, tác phẩm. - Nêu ý kiến chung/ khái quát về chủ đề và đặc sắc nghệ thuật tác phẩm b. Thân bài: Dùng lý lẽ và bằng chứng làm rõ các luận điểm sau: * Chủ đề của truyện - Lý lẽ - Bằng chứng * Đặc sắc nghệ thuật: ** Cốt truyện và tình huống truyện - Lý lẽ - Bằng chứng ** Nội tâm nhân vật - Lý lẽ - Bằng chứng ** Chi tiết đặc sắc - Lý lẽ - Bằng chứng c. Kết bài: - Khẳng định lại ý kiến về chủ đề và nghệ thuật đặc sắc của tác phẩm.

2

- Nêu cảm nhận của bản thân về giá trị của tác phẩm. Phần II. Đề tham khảo ĐỀ 1: I.Đọc – Hiểu: Đọc kĩ văn bản sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:

CẢNH KHUYA Tiếng suối trong như tiếng hát xa, Trăng lồng cổ thụ, bóng lồng hoa. Cảnh khuya như vẽ, người chưa ngủ,

Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà. (Hồ Chí Minh) Câu 1 (1.0 điểm). Xác định thể thơ của bài thơ trên? Kể tên một bài thơ khác ở Bài 6- sách “Chân trời sáng tạo” Ngữ văn 8, HKII cùng chủ đề với văn bản này. Câu 2 (1.0 điểm). Chỉ ra ít nhất 2 đặc điểm giúp em nhận ra thể thơ của bài thơ trên? Câu 3 (1.0 điểm). Tìm và nêu tác dụng của một biện pháp tu từ được sử dụng trong bài thơ trên. Câu 4 (1.0 điểm). Nêu cảm hứng chủ đạo của bài thơ? II. Vận dụng (6.0 điểm): Câu 1 (1.0 điểm). Hãy viết một câu nêu cảm xúc của em khi đọc bài thơ “Cảnh Khuya” của Hồ Chí Minh trong đó có sử dụng thành phần biệt lập (chỉ ra và gọi tên thành phần biệt lập đó). Câu 2 (5.0 điểm). Trong văn học, tình yêu thương, sự thấu hiểu và sẻ chia giữa con người với con người luôn là nguồn cảm hứng đẹp được nhiều nhà văn gửi gắm qua các tác phẩm của mình. Truyện ngắn “Gió lạnh đầu mùa” của Thạch Lam là một câu chuyện giản dị nhưng giàu ý nghĩa nhân văn, thể hiện sâu sắc tình cảm yêu thương và sự cảm thông giữa những con người trong cuộc sống. Em hãy viết bài văn (khoảng 500 – 700 chữ) phân tích truyện ngắn “Gió lạnh đầu mùa” của Thạch Lam để làm rõ những giá trị nhân văn ấy. Đề 2: I.Đọc - hiểu (4.0 điểm). Đọc kĩ văn bản sau và trả lời câu hỏi bên dưới:

CỦ KHOAI NƯỚNG Sau trận mưa rào vòm trời như được rửa sạch, trở nên xanh và cao hơn. Đã chớm hè nhưng …