Đề cương ôn tập Giữa kì 1 Ngữ văn 8 năm 2023–2024 trường THCS Dương Văn Mạnh (Bà Rịa - Vũng Tàu)

1

1 Đề cương giữa Kỳ I - Ngữ văn 8 Năm học 2023 - 2024

ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP NGỮ VĂN 8 GIỮA HỌC KÌ I – NĂM HỌC 2023 - 2024

PHẦN 1: MA TRẬN KIỂM TRA GIỮA KÌ I 1. Đọc - hiểu: 4.0 điểm - Văn bản: văn bản nghị luận (Chọn ngữ liệu ngoài SGK) + Thể loại. + Tìm văn bản cùng thể loại, cùng chủ điểm. + Nhận diện đặc điểm của thể loại Văn bản nghị luận: luận đề, luận điểm, bằng chứng khách quan, ý kiến, đánh giá chủ quan

+ Mối liên hệ giữa luận đề, luận điểm, lí lẽ và bằng chứng - Tiếng Việt: Giải thích nghĩa của từ Hán Việt trong ngữ cảnh cụ thể 2. Vận dụng: 1.0 điểm - Đặt một câu có sử dụng từ tượng hình hoặc từ tượng thanh theo yêu cầu. 3. Vận dụng cao: 5.0 điểm - Viết văn bản thuyết minh giải thích về một hiện tượng tự nhiên

PHẦN 2: KIẾN THỨC ÔN TẬP

A. VĂN BẢN

1. Đặc điểm văn bản nghị luận: 1.1 Luận đề và luận điểm trong văn nghị luận.

Luận đề là vấn đề chính được nêu ra để bàn luận trong văn bản nghị luận. Luận điểm là những ý kiến thể hiện quan điểm của người viết về luận đề. Trong văn nghị luận, luận đề được làm sáng tỏ bằng hệ thống luận điểm và cái lí lẽ, bằng chứng

Luận đề (vấn đề chính)

Luận điểm

(ý kiến)

Luận điểm

(ý kiến)

Luận cứ (lí lẽ và bằng

chứng)

Luận cứ (lí lẽ và bằng

chứng)

1.2. Bằng chứng khách quan và ý kiến, đánh giá chủ quan của người viết trong văn nghị luận.

Bằng chứng khách quan là những thông tin khách quan (bằng chứng, số liệu, thời gian, nơi chốn, con người, sự kiện, ….) Có thể xác định tính đúng, sai dựa vào thực tế, kiểm chứng được

Ý kiến, đánh giá chủ quan là những nhận định, suy nghĩ, phán đoán theo góc nhìn chủ quan của

2

2 Đề cương giữa Kỳ I - Ngữ văn 8 Năm học 2023 - 2024

2. Hệ thống các văn bản nghị luận đã học: 2.1. Luận đề, luận điểm, lí lẽ và bằng chứng

Luận đề Luận điểm (Ý kiến) Lí lẽ và bằng chứng Mối quan hệ Luận điểm 1: Sự thiêng liêng – Lí lẽ: Mỗi sự vật, hiện tượng thiên nhiên giữa con người và hoà hợp của thiên nhiên đều quý giá, thiêng liêng trong kí ức của người da đỏ và mang kí ức của người da đỏ và thiên nhiên đối với người da đỏ. trong nhiều thế hệ. (Văn bản: Bức – Bằng chứng: Mỗi tấc đất là thiêng liêng, thư của thủ lĩnh mỗi lá thông óng ánh, mỗi hạt sương long da đỏ) lanh trong những cánh rừng rậm rạp, mỗi bãi đất hoang và tiếng thì thầm của côn trùng; dòng nước óng ánh ... đâu chỉ là những giọt nước, mà còn là máu của tổ tiên chúng tôi; những tia sáng chói chang phản chiếu từ mặt hồ trong vắt sẽ nói lên cái gì đó về kí ức của người da đỏ; tiếng thì thầm của dòng nước chính là tiếng nói của cha ông chúng tôi. Luận điểm 2: Cách sống – Lí lẽ: Người da trắng lấy đi từ lòng đất chiếm hữu, không trân trọng những gì họ cần, mảnh đất này là kẻ thù của thiên nhiên của người da trắng họ, họ cư xử với mẹ đất và anh em bầu trời

như những vật mua được, tước đoạt được. – Bằng chứng: Ở thành phố của người da trắng, chẳng có nơi nào là yên tĩnh cả, chỉ có tiếng ồn ào lăng mạ; thiếu vắng đi âm thanh của tự nhiên như tiếng lá cây lay động vào mùa xuân hay tiếng vỗ cánh của côn trùng... Luận điểm 3: Lời kêu – Lí lẽ 1: Cần quý trọng không khí . gọi về cách sống trân - Bằng chứng: Không khí này là của chung, trọng thiên nhiên và muông thú, cây cối và con người cùng nhau muôn loài hít thở, người da trắng cũng cùng chia sẻ, hít thở bầu không khí đó; ngọn gió mang lại hơi

người viết (quan điểm cá nhân về một vấn đề đang tranh cãi, dự đoán về tương lai, đánh giá chủ quan về sự việc, hiện tượng, có thể diễn đạt bằng các cụm từ như tôi cho rằng, tôi thấy,….) thường có ít cơ sở để kiểm chứng - Để làm nên sức thuyết phục cho văn bản nghị luận, những ý kiến, đánh giá chủ quan của người viết cần dựa trên cơ sở cắc bằng chứng khách quan. - Mối liên hệ giữa luận đề, luận điểm, lí lẽ và bằng chứng: + Lí lẽ, bằng chứng làm sáng tỏ luận điểm + Luận điểm làm sáng tỏ luận đề