
2
Bài 1: Tăng trưởng và phát triển kinh tế
A. LÝ THUYẾT
1. Tăng trưởng kinh tế
a. Tăng trưởng kinh tế và các chỉ tiêu tăng trưởng kinh tế
- Khái niệm: Tăng trưởng kinh tế là sự tăng lên về thu nhập hay tổng giá trị hàng hóa
và dịch vụ mà nền kinh tế tạo ra trong một thời kì nhất định.
- Tăng trưởng kinh tế: được đo bằng mức tổng sản phẩm quốc nội (GDP) hay tổng
thu nhập quốc dân (GNI) trong một thời gian nhất định (thường là một năm) cả về
quy mô và tốc độ gia tăng.
- Một số chỉ tiêu tăng trưởng kinh tế là:
+ Tổng sản phẩm quốc nội (GDP).
+ Tổng sản phẩm quốc nội bình quân đầu người (GDP/người).
+ Tổng thu nhập quốc dân (GNI).
+ Tổng thu nhập quốc dân bình quân đầu người (GNI/người).
b. Vai trò của tăng trưởng kinh tế
- Là điều kiện cần thiết để khắc phục tình trạng đói nghèo lạc hậu.
- Tạo điều kiện để giải quyết việc làm, tăng thu nhập, nâng cao phúc lợi xã hội, phát
triển văn hóa,...
- Góp phần cải thiện chất lượng cuộc sống của người dân.
- Là tiền đề để củng cố an ninh, quốc phòng, nâng cao vai trò quản lí của Nhà nước,
vị thế của quốc gia.
=> Tăng trưởng kinh tế là điều kiện tiên quyết để khắc phục tình trạng tụt hậu đối
với quốc gia đang phát triển như Việt Nam.
2. Phát triển kinh tế
a. Phát triển kinh tế và các chỉ tiêu phát triển kinh tế
- Khái niệm: Phát triển kinh tế là sự tăng trưởng kinh tế gắn liền với sự chuyển dịch
cơ cấu kinh tế và đảm bảo tiến bộ xã hội.
- Các chỉ tiêu đánh giá phát triển kinh tế:
+ Sự gia tăng GDP, GNI, GDP/người, GNI/người.
+ Chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế theo hướng tích cực.
3
+ Chỉ tiêu về tiến bộ xã hội.
b. Vai trò của phát triển kinh tế
- Đảm bảo những tiền đề vật chất cần thiết cho việc phát triển kết cấu hạ tầng kinh tế
- xã hội, văn hóa, giáo dục, tăng cường tiềm lực quốc phòng, an ninh, đẩy mạnh hội
nhập quốc tế, góp phần nâng cao sức mạnh và sự thịnh vượng của quốc gia.
- Góp phần nâng cao trình độ phát triển, tạo đà phát triển nhanh, vững chắc cho nền
kinh tế.
- Đảm bảo thực hiện tiến bộ xã hội như xây dựng thể chế kinh tế tiến bộ, nâng cao
năng lực tổ chức quản lí của Nhà nước, thực hiện phân phối công bằng, hợp lí,...
Phát triển kinh tế là điều kiện tiên quyết để khắc phục tình trạng tụt hậu đối với
nước đang phát triển như Việt Nam.
3. Mối quan hệ giữa tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững
- Khái niệm: Phát triển bền vững là quá trình phát triển có sự kết hợp hợp lí, hài hòa
giữa ba mặt: phát triển kinh tế, phát triển xã hội và bảo vệ môi trường.
- Mối quan hệ giữa tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững:
+ Tăng trưởng kinh tế là điều kiện tiên quyết để thực hiện phát triển bền vững, điều
kiện vật chất để nâng cao mức sống của nhân dân, thực hiện nhiều mục tiêu kinh tế -
xã hội.
+ Tăng trưởng kinh tế không hợp lí tạo ra những tác động tiêu cực, cản trở tiến trình
phát triển bền vững của quốc gia.
+ Phát triển bền vững tạo điều kiện giữ vững ổn định chính trị, nâng cao chất lượng
nguồn nhân lực, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.
Tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững có quan hệ mật thiết với nhau.
B. CÂU HỎI ÔN TẬP
Câu 1. Để đo lường mức tăng trưởng kinh tế của một quốc gia người ta thường dựa vào chỉ
tiêu nào dưới đây?
A. Tổng sản phẩm quốc nội. B. Chỉ số giá tiêu dùng.
C. Tỉ lệ nghèo đa chiều. D. Tuổi thọ trung bình dân cư.
Câu 2. Trong mối quan hệ giữa tăng trưởng kinh tế với phát triển kinh tế bền vững
nếu tăng trưởng kinh tế không hợp lý sẽ tác động nào dưới đây tới việc phát triển
kinh tế của mỗi quốc gia?
A. Kìm hãm và tác động tiêu cực. B. Tạo điều kiện thuận lợi để phát triển.
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.