Từ thông. Cảm ứng điện từ.

CHƯƠNG V. CẢM ỨNG ĐIỆN TỪ

CHỦ ĐỀ: TỪ THÔNG. CẢM ỨNG ĐIỆN TỪ

I. NỘI DUNG CHỦ ĐỀ 1. Từ thông

+ Từ thông qua một khung dây kín diện tích S đặt trong từ trường đều có độ lớn:

Trong đó B: cảm ứng từ (T) S: diện tích khung dây (m2) F: từ thông (Wb) “Vêbe”; 1Wb = 1 T.m2 ?"⃗ vectơ pháp tuyến của khung dây

+ Từ thông qua khung dây có N vòng dây: ?= ???????

2. Hiện tượng cảm ứng điện từ

a. Hiện tượng cảm ứng điện từ: là hiện tượng khi có sự biến thiên từ thông qua một mạch kín (C) thì trong mạch xuất hiện dòng điện cảm ứng. b. Định luật len xơ về chiều của dòng điện cảm ứng Dòng điện cảm ứng có chiều sao cho từ trường do nó sinh ra chống lại nguyên nhân sinh ra nó. c. Định luật Faraday về cảm ứng điện từ

??= −

∆?

??, độ lớn ?& =

|()|

(*

với : ΔФ: là độ biến thiên từ thông qua mạch điện (C) trong thời gian Δt

eC là suất điện động cảm ứng xuất hiện trong mạch (C)

d. Chuyển hóa năng lượng Hiện tượng cảm ứng điện từ là sự chuyển hóa năng lượng từ: cơ năngà điện năng II. YÊU CẦU ĐẠT ĐƯỢC

1. Kiến thức

- Viết được biểu thức của từ thông qua 1 mạch kín.

- Mô tả được các cách làm biến đổi từ thông qua mạch kín.

- Xác định được chiều của dòng điện cảm ứng trong mạch

- Viết được biểu thức tính suất điện động cảm ứng

- Nêu được ứng dụng của hiện tượng cảm ứng điện từ

2. Kĩ năng.

- Vận dụng đươc biểu thức tính từ thông qua mạch kín

- Vận dụng xác định được chiều dòng điện cảm ứng

- Vận dụng đươc biểu thức tính suất điện động cảm ứng và định luật ôm để giải được các bài tập điện.

3. Về thái độ

- Rèn thái độ tích cực tìm hiểu, học tập, tự lực nghiên cứu các vấn đề mới trong khoa học

4. Năng lực định hướng hình thành và phát triển cho học sinh

- Năng lực giải quyết vấn đề, tóm tắt những thông tin liên quan từ nhiều nguồn khác, xác định và làm rõ thông tin, ý tưởng mới

- Năng lực tự học, đọc hiểu và giải quyết vấn đề

- Năng lực tự nghiên cứu, vận dụng lý thuyết.

- Năng lực trình bày, tính toán, hợp tác

5. Chuẩn bị

Giáo viên:

- Chuẩn bị phương pháp dạy học : thực nghiệm, hoạt động nhóm thảo luận, đàm thoại

- Chuẩn bị phương tiện dạy học: Thí nghiệm hiện tượng cảm ứng điện từ

Học sinh: Ôn lại về từ trường.

III. THIẾT KẾ TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

- Phân chia thời gian.

+ Tiết 1: Từ thông, làm thí nghiệm về cảm ứng điện từ, định luật Len-xơ, dòng điện Fu- cô.

IV. HÌNH THỨC TỔ CHỨC DẠY HỌC

+ Tổ chức dạy học theo hướng hoạt động nhóm (Chia lớp thành 4 nhóm) và sử dụng phương pháp nghiên cứu tài liệu, tiến hành thí nghiệm, phương pháp phát hiện và giải quyết vấn đề

Các bước tiến hành Hoạt động Tên hoạt động Thời lượng dự kiến

Khởi động Hoạt động 1 Nêu câu hỏi nghiên cứu của Fara day: “dòng điện sinh ra từ trường vậy từ trường có sinh ra được dòng điện không”?

5 phút

Hình thành kiến thức Hoạt động 2 Hình thành kiến thức từ thông

10 phút

Hoạt động 3 Thí nghiệm về cảm ứng điện từ

10 phút

Hoạt động 4 Định luật Lenxơ 5 phút

Hoạt động 5 Dòng điện Fu-cô 3 phút

Luyện tập Hoạt động 6 Làm các câu hỏi và bài tập áp dụng.

7 phút

Vận dụng tìm tòi mở rộng

Hoạt động 7 Tìm hiểu về ứng dụng của hiện tượng cảm ứng điện từ

5 phút

A. HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG

1. Mục tiêu: Học sinh tư duy theo tư duy của nhà khoa học và tự đề xuất phương án thí nghiệm để khảo sát một vấn đề cần nghiên cứu.

Câu hỏi: Để tiến hành thí nghiệm nghiên cứu “ từ trường có tạo ra dòng điện không” chúng ta cần có các dụng cụ nào? Bố trí và tiến hành thí nghiệm ra sao?

B1- Chuyển giao nhiệm vụ: Giáo Viên đặt câu hỏi cho các nhóm

B2- Tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ: Thảo luận nhóm và ghi ra câu trả lời

B3- Báo cáo kết quả: Bằng bảng phụ

B4- Đánh giá, nhận xét: Giáo Viên quan sát học sinh tự học, thảo luận, trợ giúp kịp thời khi các em cần hỗ trợ. Ghi nhận kết quả của cá nhân hoặc các nhóm học sinh.

Sản phẩm hoạt động: Dựa vào mục đích thí nghiệm học sinh tự đưa ra dụng cụ thí nghiệm, cách tiến hành thí nghiệm.- Dụng cụ cần có: Nam Châm để tạo ra từ trường, vòng dây ( hoặc cuộc dây) kín đặt trong từ trường, trên vòng có gắn điện kế ( hoặc đèn