
1
Phần một: Những vấn đề chung
Củng cố kiến thức (CCKT) cho học sinh là một công việc rất quan trọng và không thể thiếu của mỗi giáo viên khi tiến hành dạy môn lịch sử ë trường THCS. Nhờ củng cố mà học sinh có thể khắc sâu, hệ thống, khái quát những kiến thức đã học. Xuất phát từ thực tiễn và bằng những hiểu biết kinh nghiệm của bản thân, tôi đã xác định tên của đề tài này là: “ Một số biện pháp Củng cố KT cho HS trong dạy học môn lịch sử - 9 ”.
Về PP nghiên cứu, tôi theo quan điểm của CN duy vật lịch sử, căn cứ vào tinh thần của việc đổi mới PP dạy học lịch sử theo hướng tích cực hóa hoạt động nhận thức của hs trong dạy học lịch sử với các PP sau: Phương pháp phỏng vấn, PP sưu tầm, khảo cứu tài liệu, PP lịch sử, PP lôgíc, so sánh, thống kê và PP thực hành trực tiếp trên lớp .
Đối tượng nghiên cứu: Về lÝ luận: Tôi tìm đọc, khảo cứu và tuân theo lÝ luận về đổi mới PP dạy học lịch sử. Về thực tiễn: Tôi tiến hành dự giờ, dạy trực tiếp trên lớp, khảo sát chất lượng học tập của HS lớp 9 trường THCS Khuyến Nông và HS các trường khác khi đi thanh tra chuyên môn trong huyện.
Phần hai : Nội dung cơ bản
I- Thực tiễn việc cckt cho HS trong dạy học lịch sử hiện nay Qua dự giờ, trao đổi với nhiều GV, tôi thấy việc CCKT cho HS trong dạy học lịch sử nói chung và lớp 9 nói riêng còn nổi lên mấy vấn đề cần bàn sau : - Một là : GV trong các giờ lên lớp vẫn tiến hành CCKT cho HS, song việc làm đó chỉ thực hiện một cách tự phát và chủ yếu bằng kinh nghiệm của GV. - Hai là : Còn nhiều GV chỉ tiến hành củng cố KT vào cuối tiết học, cuối bài dạy. - Ba là : Xem nhẹ việc CCKT cho HS, chỉ đơn giản là nhắc lại kiến thức đã học rồi chỉ ra trọng tâm của bài. Cá biệt còn có GV bỏ qua việc làm này trong dạy học môn lịch sử.
- Bốn là: Nhận thức, đánh giá chưa đúng về tầm quan trọng của CCKT trong dạy học sử.
II- Các biện pháp củng cố kt cho hs trong dạy học lịch sử - 9:
I - Thế nào là củng cố kt cho học sinh trong dạy học lịch sử ? Về ý nghĩa của từ “củng cố”, trong từ điển Tiếng Việt - NXB Giáo dục- 2001 của tác giả Nguyễn Như ý giải thích: Củng cố nghĩa làm cho vững chắc thêm . Từ đó, ta có thể hiểu như sau: Củng cố KT trong giờ dạy lịch sử là quá trình GV giúp HS nhắc lại, hệ thống khái quát những KT đã học, giúp HS nắm chắc KT đã học. Từ đó có thể vận dụng KT đã học vào việc thực hành và giải quyết các bài tập, tạo cơ sở đểHS tiếp thu tốt KT mới. 2. Một số hình thức củng cố kiến thức cho hs trong dạy học lịch sử. 9: 2.1.Củng cố KT cho học sinh trong khi trình bày tài liệu mới:
Thực tế cho thấy, muốn cho giờ học đạt hiệu quả cao thì việc CCKT cho HS phải được tiến hành trong suốt quá trình dạy- học. Ngay từ trước khi trình bày KT mới, GV đã
ThuVienDeThi.com
2
phải hệ thống lại KT đã học bởi vì có hệ thống lại được KT đã học, có nắm chắc KT đã học thì HS mới có thể tiếp thu được kiến thức mới một cách lôgic, khoa học. Một số ví dụ : + Khi dạy: Bài 1- Lịch sử thế giới hiện đại: “Liên Xô và các nước Đông Âu từ năm
1945 đến giữa những năm 70 của thế kỉ XX. Muốn dạy tốt được phần: I- Liên Xô - Thì ngay đầu tiết học GV phải tiến hành củng cố lại những KT lịch sử mà HS
đã học ë các lớp trước. GV có thể đặt câu hỏi : “ Em hãy tóm tắt tình hình Liên Xô trong và sau Chiến tranh TG thứ II ?”. Học sinh nhắc lại tình hình Liên Xô với tổn thất nặng nề trong chiến tranh nhưng với tư thế của người chiến thắng... GV dành vài phút để hệ thống lại KT mà các em đã trả lời ë trên sau đó tiến hành vào bài mới. Giáo viên phải làm cho HS thấy rõ công cuộc khôi phục kinh tế sau chiến tranh (1945-1950) là giai đoạn Đảng và nhà nước Xô- Viết đã đề ra kế hoạch và phát triển kinh tế đất nướcvới kế hoạch 5 năm lần thứ 4 (1946-1950) ... So sánh với tư bản phương Tây để HS thấy sự phát triển của Liên Xô … + Khi dạy Mục 1 của Bài 18 : Đảng cộng sản Vịêt Nam ra đời - Lịch sử - 9. GV cần làm cho HS thấy được vai trò to lớn của lãnh tô Nguyễn ái Quốc không chỉ trong Hội nghị thành lập Đảng mà cần làm cho HS thấy được sự ra đời của Đảng CS Việt Nam là kết quả của quá trình …
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.